کتابچه‌ای که اچ‌آی‌وی را بهتر و ساده‌تر معر�ی می‌کند

۱- بار معنایی کلمات و عبارات و جملات مربوط به یک موضوع یا مساله، معمولن ‌بازتاب‌دهنده رهیا�ت و نگاه ما به آن موضوع و مساله است. اما این �قط بخشی از ماجراست، زیرا که رهیا�ت و نگاه ما به آن مساله نیز از طریق جملات و عباراتی که به کار می‌بریم نیز بازتولید می‌شود. این بازتولید صر�ا از طریق معنای ظاهری جمله‌ای که به کار می بریم انجام نمی‌شود، بلکه تک‌تک جملات و عباراتی که در جمله قرار دارند و نحوه کنار هم قرار گر�تن آن‌ها نیز در برساختن معنا سهیم‌اند.

به این دو مثال دقت کنید، هر دو جمله در هر دو مثال حاوی «اطلاعات»  درست هستند:

مثال اول: کم‌تر از ۹ درصد کودکان جهان کار می‌کنند.

دست کم ۱۶۸ میلیون کودک کار در جهان وجود دارد.

نحوه بیان جمله اول به گونه‌ای است که مساله کار کودکان را جدی نشان نمی‌دهد. در نگاه اول، عدد کم‌تر از ۹، کوچک به نظر می‌رسد. در حالی که اگر به عدد واقعی نگاه کنیم می‌بینیم که ۱۶۸ میلیون، نتنها لشگری از نیروی کار ارزان قیمت، بلکه به معنای از دست ر�تن کودکی ۱۶۸ میلیون ن�ر است و حکایت از مساله‌ای ساختاری و بزرگ دارد.

مثال دوم: در کنار درمان، پیشگیری از دچار شدن به ایدز مهم‌ترین راه امحا و کنترل ا�زایش جمعیت ایدزی است

در کنار حمایت‌ و مراقبت درمانی، پیشگیری از انتقال اچ‌آی‌وی مهم‌ترین روش برای پاسخ به اچ‌آی‌وی است.

در جمله اول، آن‌چه باید کنترل شود اÙ�راد “ایدزی” هستند، اما در جمله دوم این ویروس است Ú©Ù‡ باید به آن پاسخ‌ داد. جمله اول داغ ننگ را بر پیشانی Ù�ردی Ú©Ù‡ با اچ‌آی‌وی زندگی می‌کند Ù…ÛŒ زند اما جمله دوم خیر. به کاربردن زبانی همانند جمله اول شبکه‌ای معنایی در ذهن‌ها Ù…ÛŒ سازد Ú©Ù‡ ایدز را با نابودی، بیماری، عÙ�ونت، ترس Ùˆ نظایر آن در ذهن تداعی می‌کند.در حالی Ú©Ù‡ در جمله دوم بیش‌ از آن Ú©Ù‡ چنین معانی‌ای برساخته شود، تاکیذ بر پاسخ Ùˆ مجموعه اقدامانی مناسب است Ú©Ù‡ نه مساله را در Ù�رد، بلکه در پرداختن به پیشگیری از انتقال اچ‌آی‌وی می‌داند.

۲- چند سال پیش که در پروژه‌ای کار می‌کردم، برای اولین بار با مساله اچ‌آی‌وی و مسائل مربوط به ا�رادی که با آن زندگی می‌کنند در واقعیت رو‌به‌رو شدم. امکان گر�تن تست ‌�وری از جمعیت قابل توجهی از کودکان با همکاری سازمان بهریستی �راهم شد و در میان چند صد تست، جواب یکی مثبت بود. گرچه تست اصلی جوابی مت�اوت داشت و آن یک مورد ناشی از ضریب خطای تست �وری بود، اما این که جدای از اقدامات گوناگون مداخله‌ای با چه زبانی باید سخن گ�ت، مدت‌ها ذهن مرا درگیر کرد. با جست‌وجوی �راوان بالاخره دوستی پیدا شد و جزوه‌ای به من داد که نتنها از طریق آن اطلاعاتم ا�زایش یا�ت، بلکه یاد گر�تم درباره این موضوع چه‌طور باید صحبت کرد.

مساله است�اده درست از واژگان مربوط به اچ‌آی‌وی نه �قط در ایران، بلکه در جهان  تحت تاثیر عوامل رسانه‌ای و تبلیغاتی، تبدیل یک مساله و معضل شده است. نگرشی من�ی تولید شده درباره این موضوع،  در ذهنیت و ر�تار عمومی رسوب کرده و به طرد بیش از پیش ا�رادی که با اچ‌آی‌وی زندگی می‌کنند دامن می‌زند. جزوه‌ای که پیش روی شماست توسط  کارشناسان برنامه اچ‌آی‌وی سازمان ملل آماده و در ایران بر اساس قواعد زبان �ارسی ترجمه و تعدیل شده است. راهنما دو بخش دارد، در بخش اول در برابر عبارات و واژگان نادرست، ضمن ارائه توضیحات، معادل‌های صحیح پیشنهاد شده و در بخش دوم واژگان و عبارات عمومی و خاص مربوط به مساله به همراه معانی و کاربرد‌های آن به صورت یک واژه‌نامه نسبتن جامع آمده است.

۳- به گمانم بد نیست دو نکته را یادآوری کنیم. هنگامی که درباره این مساله حر� می‌زنیم، چه به عنوان �عال یا مختصص یا روزنامه نگار و چه به عنوان �ردی عادی، خوب است خودمان را جای ا�رادی که با اچ‌آی‌وی زندگی می‌کنند بگذاریم که آن واژگان و عبارات درباره آن‌هاست یا آن را می‌شوند و ببینیم آن کلمات و عبارات چه تاثیری خواهند داشت. این جزوه با این که می‌تواند در موارد انگشت شماری بهبود یابد، سرآغار خوبی است که کمک کند تا در است�اده از زبان و همچنین تغییر نگرش‌ عمومی به اچ‌آی‌وی گامی مهم برداشته شود. نکته دیگر این که �راموش نکنیم پزشکی امروز تا حدی پیشر�ته است که می‌توان تضمین کرد که در صورت مراقبت‌های خاص و مصر� دارو تا حدی می‌توان از رشد میزان این ویروس در بدن جلوگیری کرد که �رد طول عمری  طبیعی و مشابه دیگران داشته باشد و اگر زن باشد، بتواند باردار شود و بعد‌تر نوزاد خود را نیز شیر دهد بدون آن که اچ‌آی‌وی منتقل شود. در وضعیتی که تا این حد در پاسخ به اچ‌آی‌وی پیشر�ت کرده ایم مساله دیگر �قط اچ‌آی‌وی نیست، بلکه بیشتر دلایلی است که امکان است�اده از این امکانات مراقبتی و درمانی را از ا�رادی که با اچ‌آی‌وی زندگی می‌کنند، دریغ می‌کند: �قر، تبعیض و بدل شدن پزشکی و مراقبت‌های درمانی به صنعتی پول‌ساز در کنار ذهنیت‌های من�ی اکثریت که عاملی جدی در طرد و برساختن کلیشه‌ها علیه ا�رادی است که با اچ‌آی‌وی زندگی می‌کنند.

 

برای دانلود و مطالعه کتابچه روی لینک زیر کلیک کنید:

Û±Û´_Û±Û±Ûµ_Farsi_HIV_Terminology_20-Nov-08

مطالب مشابه