مراکز نگهداری از معلولان در آستانه تعطیلی هستد

در حال حاضر مراکز نگهداری شبانه‌روزی معلولان با مشکلات زیادی مواجه هستند و در برخی از موارد این مشکلات تا جایی پیش ر�ته که منجر به تعطیلی مرکز شده است.

یکی از موضوعاتی که باعث بروز مشکل در اداره مراکز معلولان شده است کمبود مبلغ یارانه اختصاص یا�ته به این مراکز است چرا که یارانه پرداختی سال جاری در سال ۹۶ به تصویب رسیده است و سال ۹۷ که یک باره نرخ تورم ا�زایش یا�ت و هزینه‌ها در اکثر موارد چندین برابر قیمت‌های قبلی شد یارانه مراکز ثابت ماند به همین دلیل مدیران مراکز برای تامین هزینه‌های تحمیل شده با مشکلات زیادی روبرو شدند.

همچنین از آنجاییکه اغلب معلولانی که در مراکز نگهداری می‌شوند از خانواده‌های بی‌بضاعت هستند به همین دلیل خانواده‌های آنها از عهده تامین شهریه �رزندان خود بر نمی‌آیند و بنابراین مراکز �قط باید با یارانه بهزیستی و کمک‌های دولتی اداره شوند.

از سوی دیگر تاخیر در پرداخت یارانه مراکز نگهداری معلولان نیز در شرایط �علی در بروز مشکلات بی‌تاثیر نبوده است و به گ�ته مسئولان تعدادی از مراکز یارانه تا مهر ماه پرداخت شده و هنوز یارانه ماه‌های بعدی پرداخت نشده است.

هم اکنون ۲۲۰۰ مرکز غیر دولتی معلولان در استان‌های مختل� کشور �عال هستند که ۳۰ هزار نیروی متخصص در این مراکز به ۱۲۰ هزار معلول خدمات ارائه می‌دهند و چنانچه مشکلات این مراکز برطر� نشود علاوه بر مراکز، نیروهای متخصص و معلولان نگهداری شده نیز دچار مشکل خواهند شد.

عزیزی مدیر یکی از مراکز نگهداری غیر دولتی معلولان به خبرنگار مهر گ�ت: متاس�انه به مشکلات مراکز نگهداری معلولان کمتر توجه می‌شود و در روز جهانی معلولان نیز جا داشت که این مسائل بازگو شود و مسئولان در مورد ر�ع این مشکلات چاره اندیشی کنند.

وی به یارانه کم مراکز اشاره کرد و گ�ت: یارانه مراکز نگهداری معلولان چون در سال گذشته به تصویب رسیده در شرایط �علی مبلغ ناچیزی است که آن هم با تاخیر پرداخت می‌شود و و مدتی قبل یکی از مراکز به دلیل اینکه نتوانست از عهده تامین مخارج مرکز و نگهداری معلولان برآید تعطیل شد.

او ادامه داد: ضرر تعطیلی مراکز به معلولان می‌رسد و مشکلات آنها باعث می‌شود اگر مرکزی هم تعطیل نشود کی�یت ارائه خدمات به معلولان کاهش پیدا کند و دیگر نتواند همانند گذشته خدمات ارائه دهد.

وی ضمن انتقاد از عدم اجرای قانون جامع حمایت از حقوق معلولان که چندماه است به تصویب رسیده، گ�ت: �کر می‌کردیم با تصویب این قانون مشکلات معلولان و همچنین مراکز نگهداری برطر� شود اما متاس�انه هنوز نسبت به اجرایی شدن آن اقدام نشده است.

این مدیر مرکز غیر دولتی نگهداری معلولان با گلایه از اینکه قانون را یک طر�ه اجرا کرده‌اند، گ�ت: علی رغم اجرایی نشدن قانون جامع، �قط یک بند آن را که مراکز مشمول قانون کار می‌شوند را اجرایی کرده‌اند و این مشکل دیگری است که وجود دارد.

در همین رابطه پهبد پورشبانان جانشین رئیس سازمان بهزیستی در مورد اجرای قانون جامع حمایت از حقوق معلولان گ�ت: تأمین تمامی اعتبار مورد نیاز قانون جامع کار آسانی نیست و نمی‌توان آن را یک باره اختصاص داد آن هم در شرایطی که در حال حاضر دولت  دارد به همین دلیل باید طی چند سال نسبت به اجرای آن اقدام شود.

وی با بیان اینکه اعتبار مورد نیاز برای اجرای قانون جامع معلولان در سال ۹۸، ۱۲ هزار میلیارد است گ�ت: برای امسال دو هزار میلیارد تومان اعتبار پیش‌بینی شده است و سازمان برنامه و بودجه نیز با آن موا�قت کرده که امیدواریم در دولت نیز مورد موا�قت قرار گیرد.

 وی با تاکید بر اینکه در حال حاضر ۲۲۰۰ مرکز به ۱۲۰ هزار معلول خدمات مختل� ارائه می‌دهند گ�ت: بهزیستی وظی�ه دارد بخشی از هزینه‌های مراکز غیر دولتی را جبران کند به‌طوریکه پیشنهاد تأمین این منابع مورد توا�ق سازمان برنامه و بودجه قرار گر�ته است.

پورشبانان همچنین در مورد یارانه مراکز غیر دولتی معلولان نیز ا�زود: با توجه به اینکه یارانه سال ۹۷ مراکز، سال گذشته به تصویب رسیده و امسال نیز با ا�زایش تورم ناگهانی روبرو بودیم،  به همین دلیل دولت برای جبران ت�اوت قیمت یارانه مراکز با قیمت تمام شده خدمات قرار است یارانه‌ها را ۲۰ درصد ا�زایش دهد.

مشاهده ادامه مطلب

تغییرات اقلیمی؛ عامل پنهان کاروان مهاجران

خشونت و �قر عامل اصلی مهاجرت‌های دسته‌جمعی معر�ی می‌شوند. اما کارشناسان می‌گویند تغییرات‌اقلیمی، کشاورزان را مجبور به ترک زمین‌هایشان و مهاجرت می‌کند و اوضاع از این هم بدتر خواهد شد.

تنها �قر و خشونت گرسنگی نیست که کاروان مهاجران را از آمریکای مرکزی از راه مکزیک به ایالات متحده روانه می‌دارد. یکی دیگر از عوامل شکل‌دهنده‌ی کاروان مهاجران که از دیدها پنهان مانده، تغییرات‌اقلیمی است. اکثر این مهاجران اهل کشورهای گواتمالا، هندوراس و ال‌سالوادور هستند. سه کشوری که با خشونت، جرایم سازمان‌یا�ته و �ساد سیستماتیک ویران شده‌اند. ریشه‌ی این درگیری‌ها را می‌توان در جنگ سردی جست که در منطقه در جریان است. تغییرات‌اقلیمی، در این مناطق با از بین بردن محصولات کشاورزی، �قر و گرسنگی را تشدید می‌کند. کارشناسان هشدار می‌دهند که تغییرات‌اقلیمی، میلیون‌ها ن�ر را در دهه‌های پیش‌رو به سمت شمال راهی خواهد کرد.

رابرت آلبرو، پژوهشگر مرکز مطالعات آمریکای لاتین در دانشگاه آمریکایی واشنگتن می‌گوید «تمرکز روی خشونت، گاهی تصویر بزرگ‌تر را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. برخی از مهاجران می‌گویند، مهاجرت می‌کنند چرا که غذایی برای خوردن ندارند». نبود غذا که از عوامل اصلی مهاجرت این مردم به جاهای دیگر است، ارتباط بسیار مهمی با تغییرات‌اقلیمی دارد. ما شاهد بی‌ثباتی شدید اقلیمی هستیم که به طور اساسی امنیت غذایی را در منطقه تغییر می‌دهد.

آلبرو می‌گوید مهاجران معمولا تغییرات اقلیمی را به عنوان یکی از دلایل ترک وطن ذکر نمی‌کنند. چرا که تغییرات‌اقلیمی م�هومی به نسبت انتزاعی و بلند‌مدت است. اما همین مردم که زندگی‌شان به زمین‌های کشاورزی کوچک وابسته بوده، از تغییر الگوی آب‌وهوا و از بین ر�تن محصولاتشان می‌گویند و به آن آگاهند.»

هنگام استراحت یکی از سه کاروان اولیه مهاجران که از شهر هویکسلا در مکزیک عبور می‌کردند، «هیسوس کنان» به ما از زندگی‌اش گ�ت. اینکه چگونه در کنار ویرانه‌های باستانی کوپان در غرب هندوراس روی هکتارها زمین لوبیا و ذرت کشت می‌کرد. کنان، که یک بومی مایایی است، پس از خرابی مکرر محصولش، امسال دیگر زمینش را رها کرد. او خرابی محصول را به دلیل تغییرات الگوهای آب‌وهوا و خشکسالی می‌داند. او می‌گوید «امسال بارانی نبارید. سال گذشته هم باران نداشتیم. در مزرعه ذرت هم دیگر چیزی نمانده بود. برای زنده کردن زمین هزینه کردیم اما �ایده نداشت و ما دیگر هیچ درآمدی نداشتیم. هیچ محصولی برای برداشت نبود» اویل اکتبر، کنان ناامید و در رؤیای کار در ایالات‌متحده به جاده زد و به کاروان مهاجران پیوست. او همسر و سه �رزندش را که ۱۱، ۱۴ و ۱۶سال داشتند، پشت‌سر جا گذاشت. کودکانی که چون پدرشان توانایی خرید وسایل مدرسه برایشان را نداشت، ترک تحصیل کردند. او می‌گوید «اوضاع دیگر مثل قبل نبود. مجبور به مهاجرت شدیم. در سال‌های گذشته همیشه باران به‌موقع می‌بارید و گیاهان رشد می‌کردند. اما حالا دیگر آب‌وهوا هیچ الگو و نظمی ندارد.»

آلبرو می‌گوید مهاجران معمولا تغییرات اقلیمی را به عنوان یکی از دلایل ترک وطن ذکر نمی‌کنند. چرا که تغییرات‌اقلیمی م�هومی به نسبت انتزاعی و بلند‌مدت است. اما همین مردم که زندگی‌شان به زمین‌های کشاورزی کوچک وابسته بوده، از تغییر الگوی آب‌وهوا و از بین ر�تن محصولاتشان می‌گویند و به آن آگاهند.

استی�ا لوترت که در دانشگاه تگزاس، روی موضوع مهاجرت و امنیت آمریکای مرکزی کار می‌کند، می‌گوید اطلاعات پلیس مرزی و گمرک ایالات‌متحده، نشان از ا�زایش تعداد مهاجران از غرب هندوراس می‌دهد. جایی که منطقه‌ی اصلی تولید قهوه است. بسیاری از مهاجران، کشاورز یا کارگران مزرعه بودند که چون تولید قهوه دیگر سودآور نبود، به جاده زدند. کسانی مانند آنتونیو لارای ۲۵ساله از شهر هندوران که به همراه همسر و دو �رزند ۶ و۱۸ماه‌اش به کاروان پیوسته است. لارا می‌گوید «قهوه قبلا می‌ارزید. اما ه�ت سالی می‌شود که دیگر قیمت قابل قبولی ندارد» لارا ادامه می‌دهد «تغییر الگوهای آب‌وهوایی تاثیر مهمی روی این موضوع داشته». او همینطور کار�رمایان حریص و �روشندگان قهوه را نیز در خراب شدن اوضاع مقصر می‌داند و می‌گوید «من کشورم را به دلخواه خود ترک نکردم. من کشورم را ترک کردم، چرا که مجبور به این کار شدم.»

یک سوم کل مشاغل در آمریکای مرکزی به کشاورزی مرتبط‌اند. هر اختلالی در کشاورزی، پیامدهایی ویرانگر برای مردم منطقه به همراه خواهد داشت. در سال ۲۰۱۲میلادی، گیاهان قهوه در سراسر امریکای مرکزی به آ�تی اپیدمیک به نام «زنگ برگ» دچار شدند. برخی از تخمین‌ها از آلودگی ۷۰درصد مزارع به این آ�ت می‌گویند. «سم دوپری»، پژوهشگر دانشگاه مریلند بالتیمور می‌گوید «قارچ‌ها، معمولاً با غروب خورشید که دما پایین می‌آید، می‌میرند. اما شب‌های گرم‌تر این سال‌ها به آن‌ها اجازه‌ی رشد می‌دهد» تأثیر تغییرات ‌اقلیمی روی قارچ‌ها هنوز مورد بحث است اما دوپری می‌گوید «شرایط در گواتمالا نشان می‌دهد حتی تأثیرات غیرمستقیم‌تر تغییرات‌اقلیمی، می‌تواند چه بر سر �رآیند تولید مواد غذایی در جهان بیاورند.»

دوپری می‌گوید «یکی از چیزهایی که من دریا�ته‌ام این است که مردم بیشتر برای اینکه از پرداخت هزینه‌هایشان ناتوان بوده و پولی برای غذا خوردن نداشتند، شروع به مهاجرت کردند. مردم به من می‌گویند پیش از آنکه آ�ت زنگ برگ به قهوه‌ها بزند راهی مسیر طولانی مهاجرت نشده‌اند. حالا اما طبیعی است که تن به مهاجرت داده‌اند»

نتیجه‌ی مطالعاتی که سازمان جهانی غذا روی مهاجرت‌ها از آمریکای مرکزی به شمال انجام داده، نشان می‌دهد که تقریباً نیمی از مهاجران دغدغه‌ی امنیت غذایی داشته‌اند. این مطالعه نشان می‌دهد که در نتیجه‌ی گسترش �قر و بیکاری، تعداد مهاجران جوان رو به ا�زایش است.

تغییرات‌اقلیمی، نظم آب‌وهوایی را در مناطق مختل� مختل کرده است. باران تابستانی دیرتر آغاز می‌شود و بی‌قاعده‌تر شده. خشکسالی که بر اثر پدیده‌ی ال‌نینو شدیدتر شده، در چهار سال اخیر بخش‌های زیادی از آمریکای مرکزی را در برگر�ته. اما همین زمین‌های تشنه، هر از گاهی زیر شلاق باران‌های سیل‌آسا قرار گر�ته‌اند. در نتیجه، تاکنون بیش از سه میلیون ن�ر برای سیر کردن شکم خود دچار مشکل‌ شده‌اند. آلبرتو می‌گوید «قهوه و ذرت به دمای هوا و میزان بارش باران حساس‌اند. اگر محصول قهوه از دست برود، نمی‌توانید روی آن زمین محصول دیگری کشت کنید و تغییر کاربری زمین‌ها هم‌ زمان زیادی می‌برد.» حالا چندین دوره است که محصول از دست ر�ته و مشکلات بسیار بزرگی برای مزرعه‌داران کوچک ایجاد کرده است.

کشاورزانی که آواره شده‌اند، ابتدا به مناطق شهری مهاجرت می‌کنند. در آنجا آن‌ها با مشکلاتی جدید روبرو می‌شوند که آنها را راهی کشور دیگری می‌کند. این یک تراژدی جهانی است. لوترت می‌گوید «هرکشوری  مشکلات خود را دارد. مثلاً وقتی کسی به یک منطقه‌ی شهری مثل گواتمالاسیتی می‌رود، ممکن است توسط یک باند تبهکار تهدید شود. وقتی او راهی آمریکا می‌شود، عامل مهاجرتش را خشونت معر�ی می‌کند اما در‌واقع عامل اولیه‌ی تشدید این وضع، تغییرات‌اقلیمی بوده است.» بر اساس اطلاعات گمرک و ح�اظت مرزی ایالات‌متحده، بیش از۵۰هزار خانواده‌ی گواتمالایی از ابتدای سال جاری میلادی تا ماه اکتبر، هنگام تلاش برای ورود به آمریکا بازداشت شده‌اند. این رقم دو برابر سال گذشته بوده است.

رئیس‌جمهور ایالات‌متحده از ترس ایجاد شده حول کاروان مهاجران برای تبلیغ آرای خود و جمع‌آوری رأی است�اده می‌کند. به نظر می‌رسد اگر امروز تلاشی برای بازنگری توا�ق‌نامه‌ی پناهندگان سال ۱۹۵۱ صورت گیرد، بیش از آنکه �ایده داشته باشد، ضرر بیا�ریند و معاهده‌ای ضیع�‌تر از آن بیرون آید.

عواملی در هم تنیده، مردم را وادار به مهاجرت می‌کند. در این بین، سنجش سهم تغییرات‌اقلیمی کار سختی است. اما بانک جهانی تخمین می‌زند که تا ۳۰سال آینده، نزدیک به چهار میلیون ن�ر از مردم آمریکای مرکزی، بر اثر تغییرات‌اقلیمی، مجبور به خروج از منطقه خواهند شد. چنین جابجایی جمعیتی بزرگی، خطر بی‌ثبات شدن کشورهای مهاجران را تشدید می‌کند و برای کشورهای پذیرنده‌ی مهاجران، مثل ایالات‌ متحده هم یک چالش است. کنوانسیون جهانی مهاجران که در سال ۱۹۵۱ به تصویب سازمان ملل متحد رسید، شرایطی را برای پذیرش پناهندگی تعیین کرده است که کشورهای مقصد موظ�‌اند به آن توجه کنند. چیزهایی مثل مورد شکنجه قرار گر�تن مهاجران و جنگ. البته که تغییرات‌اقلیمی جایی در این �هرست ندارد. اما پیش‌بینی ۱۵۰تا۲۰۰میلیون مهاجر اقلیمی تا سال ۲۰۵۰میلادی، نشان می‌دهد که جهان نیازمند چهارچوب‌های بین‌المللی تازه‌ای است. مایکل دویل، پژوهشگر روابط بین‌الملل دانشگاه کلمبیای آمریکا می‌گوید «اگر خشکسالی یا سیل مزرعه و خانه‌ی شما را از بین برده باشد، برای محا�ظت از جانتان �رار خواهید کرد. این وضعیت ت�اوت چندانی با یک جنگ‌زده که به کشوری دیگر پناه می‌برد، ندارد. اما شما بر اساس مقررات، شرایط لازم برای قرار گر�تن در �هرست‌های پذیرش پناهندگان را ندارید.»

دویل بخشی از گروهی از دانشگاهیان است که برای معاهده‌ای جدید تلاش می‌کنند. معاهده‌ای که نیازهای روز را در برگیرد و وضعیت آوارگان اقلیمی را مد نظر قرار دهد. به جای پرداختن به دلایل دم دستی مهاجرت مثل خشونت، به ریشه‌ها توجه داشته باشد و مهاجران اقلیمی را به عنوان پناهنده شناسایی کند.

اما دویل می‌گوید «بعید به نظر می‌رسد، امروز هیچ اصلاحی در توا�ق‌نامه‌ی پناهندگان ممکن باشد. به قدرت رسیدن دولت‌های ناسیونالیست در جاهایی مثل ایالات‌متحده و شعارها و ل�اظی‌های سیاستمداران کار را پیچیده‌تر کرده است.»

رئیس‌جمهور ایالات‌متحده از ترس ایجاد شده حول کاروان مهاجران برای تبلیغ آرای خود و جمع‌آوری رأی است�اده می‌کند. به نظر می‌رسد اگر امروز تلاشی برای بازنگری توا�ق‌نامه‌ی پناهندگان سال ۱۹۵۱ صورت گیرد، بیش از آنکه �ایده داشته باشد، ضرر بیا�ریند و معاهده‌ای ضیع�‌تر از آن بیرون آید. اوضاع دست کم در آمریکا به گونه‌ای نیست که بتوان اصلاحی در مقررات ایجاد کرد و در پهنه‌ی جهان هم اراده‌ای بین سیاستمداران برای پرداختن به این موضوع وجود ندارد و بدتر، حتی نمی‌توانیم امیدوارم باشیم چنین اراده‌ای در آینده‌ای نزدیک، شکل گیرد.

مشاهده ادامه مطلب

از جیب هر ایرانی چقدر بابت موسسات اعتباری ر�ت؟

سهم هر ایرانی از بار سنگین تسویه تعهدات ۳۷۵ هزار تومان تا ۴۳۷ هزار و ۵۰۰ هزار تومان است؛ اگر رقم تسویه‌شده بین ۳۰ تا ۳۵ هزار میلیارد تومان در نظر گر�ته شود.

مقامات رسمی کشور، از سنگینی �شار تسویه حساب‌های موسسات مالی و اعتباری غیر مجاز می‌گویند. حسن روحانی از بار ۳۰ هزار میلیاردی بازپرداخت سپرده‌ها سخن گ�ته است و نوبخت تاکید کرده است این بار ۳۵ هزار میلیارد تومان است. اما ت�اوت چندانی ندارد چرا که بار تسویه سپرده‌های موسسات مالی و اعتباری غیر مجاز بر عهده مردم است.

اوایل استقرار دولت یازدهم بود که اکبر کمیجانی قائم مقام بانک مرکزی از وضعیت نابسامان بازار پولی سخن گ�ت و تاکید کرد: ۹۴ هزار میلیارد تومان از سپرده های مردم در ۶ موسسه مالی غیر مجاز قرار دارد که این رقم ۱۵ درصد از نقدینگی در ایران را تشکیل می دهد.

مشاهده ادامه مطلب

نسخۀ صوتی: تنهایی، مثل اعتیاد، بی‌صدا و نامرئی و مرگ‌بار است

 


پنجشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۷ ۱۰:۰۰

 

«تنهایی چه حسی دارد؟» مگی فرگوسن با این سؤال هولناک سراغ کسانی رفت که در دوران زندگی خود دوره‌های طاقت‌فرسایی از تنهایی را تجربه کرده بودند، آدم‌هایی که در ظاهر شباهتی با یکدیگر نداشتند: زن، مرد، جوان، سالخورده، ثروتمند یا فقیر، ولی در یک چیز مشترک بودند: سقوط در چاه تاریک تنهایی. اما رنج و اندوه تنها چیزی نیست که در تنهایی پیدا می‌شود؛ این را راهبان بهتر از همه می‌دانند.

تخمین زمان مطالعه : ۱ دقيقه

 

عکاس: فابیو فورین.

 

آنچه در این نوبت گوش می‌کنید نسخهٔ صوتی نوشتاری است از ونکاتش راو که پیش از این با عنوانِ «تنهایی، مثل اعتیاد، بی‌صدا و نامرئی و مرگ‌بار است» منتشر شده است. نوشتار این نسخۀ صوتی را اینجا بخوانید.

هیچ‌جای زندگی ربکا، غم‌انگیز به نظر نمی‌آمد. زنی بسیار جذاب که در شغلش هم موفق بود. زمانی که در آپارتمان دوبلکس راحتش در فولهام با او دیدار کردم، تازه سر کار جدیدی رفته بود که یک پله او را در نردبان شغل و درآمد بالاتر می‌برد. چهار سال قبل که ۳۱ ساله بود، رابطۀ طولانی‌مدتش که گمان می‌کرد به ازدواج می‌انجامد ناگهان خاتمه یافت. او هنوز محتاط است، اما در عین حال می‌خواهد سر و سامان بگیرد و پیش از آنکه دیر شود بچه‌دار شود. می‌گوید: «خیلی‌ها نمی‌توانند بفهمند چرا تنهایم. شغل خوبی دارم، خانواده‌ای دوست‌داشتنی، و یک عالم دوستان نزدیک. ولی اکثرشان الآن متأهل‌اند و سرگرم بچه‌هایشان. سعی می‌کنم برایشان خوشحال باشم، ولی اگر روز بدی داشته باشم کسی نیست که به او زنگ بزنم؛ کسی نیست که مهم‌ترین آدم زندگی‌اش باشم. مثلاً وقتی فُرم پُر می‌کنم، شدیداً احساس تنهایی می‌کنم. نزدیک‌ترین خویشاوند من کیست؟ پدرم».

فایل صوتی نوشتار «تنهایی، مثل اعتیاد، بی‌صدا و نامرئی و مرگ‌بار است» را گوش کنید.

 

 

مشاهده ادامه مطلب

اقتصاد کیکی نیست که پدربزرگ تقسیمش کند

از ابتدای امسال، با یک وضعیت نابه‌سامان و در واقع روند شتابان شاخص‌های اقتصادی به ضرر مزدبگیران مواجه بوده‌ایم. در شرایطی که حداقل دستمزد کارگران و حقوق محاسبه شده در خدمات کشوری که حقوق معلم‌ها را تعیین می‌کند، بدون تغییر مانده است؛ آیا حداقل دستمزد اعلام‌شده و مصوب را واقعی می‌دانید؟

رییس‌دانا: در اینجا وقتی از واقعیت حر� می‌زنیم به معنای تامین حقوق طبقه کارگر است؛ به‌معنای رسیدن به دستمزدهایی که آن‌ها را از زیر خط �قر نجات بدهد و حداقل‌های معشیتی لازم را برای خود و خانواده‌شان �راهم کند. و البته این حداقل معیشتی در سطح خساست‌آمیز تعیین نشود، بلکه شامل توانایی تامین اقلامی در داخل سبد کالای مصر�ی آن‌ها باشد که اگر برای اغنیا، مدیران، دولتمردان و برای ثروتمندان خوب و ضروری است، برای ا�راد طبقه مزدبگیر هم خوب و ضروری باشد. مثلا برخورداری از آموزش کامل و برخورداری از خدمات بهداشتی و درمانی کامل- حالا صر�‌نظر از اینکه یک وزیری پیدا می‌شود و می‌گوید من ۳ میلیارد خرج نمی‌کنم، برای اینکه عمر یکی را دو سال طولانی کنم. این نگاه و شخص به کنار. او �کر می‌کند آن پول را از جیبش دارد خرج می‌کند. این حق اولیه مردم است که از خدمات بهداشتی و درمانی برای بقای خود برخوردار باشند.

در این میان یک پرسش اساسی وجود دارد؛ از کدام جامعه صحبت می‌کنیم؟ طبیعی است که این خواسته‌های اولیه و انسانی برای جوامعی مثل سومالی، بنگلادش، اتیوپی و زامبیا در مقایسه با چند کشور امریکای لاتینی مثل برزیل و آرژانتین مت�اوت است. و باز در مقایسه کشورهای اروپایی مثل اسپانیا و ایتالیا با کشوری مثل ایران مت�اوت است. اگر کسانی می‌خواهند بگویند، این رقم را باید در سطح حداقلی طوری تامین کنیم که پایین‌تر از سطح اولیه نیاز انسانی باشد، اجازه بدهید کمی به منطق درون استدلال‌های آنها بپردازیم؛ ممکن است بگویند اقتصاد ایران کشش پرداخت این میزان دستمزد را ندارد. خب ما باید ثابت کنیم که آن‌ها اشتباه می‌کنند. یا اینکه ممکن است بگویند که این پرداخت‌ها به زیان رشد بلندمدت است، یا بگویند تورم‌زاست. اینها دیگر بحث‌های بعدی است که به آن‌ها خواهیم پرداخت.

رییس‌دانا: خط �قر مطلق در آغاز سال ۱۳۹۷، بنابر برآورد من برای یک خانوار ۳-۴ ن�ری به‌طور متوسط حدود ۳ میلیون تومان در ماه است. این تازه پیش از ات�اقاتی است که در سال ۹۷ در اقتصاد پیش آمد.

اما تا آن‌جا که به پرسش شما برمی‌گردد این رقم حدود یک میلیون و دویست ‌هزار تومان برای حداقل دستمزد، رقم بسیار نازل و غیرقابل قبولی است. اگر این رقم را به‌طور متوسط در نظر بگیریم، حدود ۵۰-۶۰ درصد نیز بابت سایر پرداخت‌ها به این رقم اضا�ه می‌شود. مثل ایاب و ذهاب، سنوات، حق اولاد و غیره. اگر همین رقم را هم اضا�ه کنیم، چیزی حدود یک میلیون و ه�تصدهزار تومان می‌شود. در همین آغاز سال ۹۷ و قبل از اینکه تا این اندازه شرایط اقتصادی دگرگون شود، این یک میلیون و ه�تصد هزار تومان بسیار کمتر از سطح معیشت و سطح لازم برای عبور از خط �قر مطلق است. خط �قر مطلق در آغاز سال ۱۳۹۷، بنابر برآورد من برای یک خانوار ۳-۴ ن�ری به‌طور متوسط حدود ۳ میلیون تومان در ماه است. این تازه پیش از ات�اقاتی است که در سال ۹۷ در اقتصاد پیش آمد. اگر این مبلغ ۳ میلیون‌تومانی را در نظر بگیریم، آن خط حداقل �قری که تعیین شده بر اساس چانه‌زنی و مذاکرات باید ا�زایش پیدا کند. در همین‌جا توضیح بدهم برخی نقطه‌نظر من را عامدانه تحری� کردند که بگویند این ما هستیم که حامی طبقه کارگر و چپ و مترقی هستیم و رییس‌دانا و دوستان‌شان اینطور نیستند. بعد یک رقم‌های من‌درآوردی می‌آوردند، برای حداقل دستمزد بدون اینکه بدانند آن حداقل دستمزدی که ما از آن صحبت می‌کنیم، مبنای چانه‌زنی اولیه است. به این مبلغ هم باید آن ۶۰ درصد سایر پرداخت‌ها را بی�زاییم و هم برای خانوار ۳-۴ ن�ری در نظر گر�ته شود. برای خانوار ۴ ن�ری یا ۵ ن�ری که ات�اقا متداول‌تر است، باید مبلغ بالاتری اختصاص پیدا کند.

اما نکته‌ مهم‌تر، احتساب بیکاری است. بیکاری‌های موجود در جامعه باعث می‌شود، همان پایه حداقلی برای دستمزد که اعلام کردند، در واقعیت خیلی کمتر از آن شود. برای اینکه وقتی شما در کشور، نزدیک به ۶ میلیون بیکار داری که حدود ۳ میلیون ن�ر از آن‌ها کارگر هستند، این بیکاری‌ها موجب می‌شود که «چانه‌زنی معکوس» ات�اق بی�تد. یعنی یک رقابتی دربگیرد که کارگرها با دستمزد کمتر و با توجه به اینکه تشکلی هم ندارند، برای ورود به بازار کار قانع شوند. بنابراین حداقل دستمزد باید با احتساب  ۶۰ درصد اضا�ه تاکید و مصوب می‌شد تا آن ۶۰ درصد شامل حال همه بشود و بعد بیکاری نتواند عاملی برای پایین آوردن این حداقل دستمزد شود. علاوه بر آن، ا�راد تحت تک�ل خانوارها مانند پدر و مادری که ا�راد وظی�ه نگهداری و تامین آن‌ها را هم بر عهده دارند به حساب می‌آمد؛ آن‌وقت به رقمی خیلی بالاتر می‌رسیم که دیگر مبلغ ۴-۵ میلیون تومان ضرورت قطعی، واقعی، حساب‌شده و انسانی است. اما اگر بنشینیم و بخواهیم همین‌طور روی هوا صحبت کنیم (مثل این‌ها که در بازی خال‌بالا بازی می‌کنند) و بگوییم تو گ�تی ۴-۵ میلیون‌تومان، من می‌گویم ۵/۵ میلیون‌تومان پس من انقلابی‌ترم، یکی دیگر از پشت‌بام و پنجره سرش را بیاورد تو و بگوید تو گ�تی ۵/۵، ما می‌گوییم ۶/۵ میلیون و اصلا ما خود لنین‌ایم، این منطقی نیست. از این حر�‌ها که ما زیاد هم شنیدیم، روحیه لمپنی و خودنمایی را به‌جای روحیه تحلیل علمی واقعیت قرار می‌دهد.

اما واقعیت این است که این اقتصاد اگر در دستان نمایندگان طبقه کارگر قرار بگیرد، آن موقع باید ببینیم خودش چقدر می‌تواند دستمزد و حقوق کارگران را به‌طور عادلانه به آن‌ها پرداخت بکند؛ به نحوی که اولا شامل حال همه‌ کارگران شود، ثانیا حتی بیکاران و ا�راد تحت تک�ل کارگران را هم شامل شود و از همه مهم‌تر در مرحله �علی (یعنی در همان سالی که داریم از آن صحبت می‌کنیم) حاصل‌جمع همه‌ی پرداخت‌ها برای آن ۱۴ میلیون کارگر، برای ۵-۶ میلیون کارکنان خدماتی دیگر، و خلاصه برای ۲۷-۲۶ میلیون ن�ری که دارند حقوق و مزایا می‌گیرند، آن رقم اگر ضربدر آن تعداد شود، در ۱۲ماه (که بهتر است بگوییم ۱۳ماه که پاداش سالیانه را هم درنظر گر�ته باشیم)، آن رقم نهایی از کل رقم تولید ناخالص ملی بالاتر نزند.

به‌ نظر من اگر سیاست اقتصادی مبتنی بر منا�ع طبقه کارگر، سیاست‌های اقتصادی سوسیالیستی و برنامه‌ریزی‌های دموکراتیک در پیش‌ گر�ته شود، به‌سادگی می‌توان منابع اقتصادی را از دستان قدرتمندان بیرون آورد و وارد جریان تولید کرد. در این صورت میزان تولید ناخالص ملی بالاتر می‌رود و عادلانه‌تر توزیع می‌شود. که البته این خودش یک داستان دیگر است. ولی اگر بخواهیم همین الان و با توجه به شرایط �علی صحبت کنیم، باید ارقامی را مطرح کنیم که تمامی هزینه‌های کارگران را به‌طور کامل پوشش دهد، بر �شار بیکاری غلبه کند و از آن طر� به �رصت‌طلبان که مرتب می‌خواهند ازطریق طرح شعارهای بی‌پشتوانه مانع سازمان‌دهی آگاهانه طبقه کارگر شوند، �رصتی داده نشود. اما در واقعیت و زندگی اجتماعی-اقتصادی کارگران ر�یق‌ام کاظم می‌تواند زوایای بیشتری را برای شما باز کند و حتی ممکن است به برخی نقطه‌نظرات یا ارقامی که من می‌گویم ایراداتی داشته باشد، یا دست‌کم بگوید نحوه طرح این قضیه درست نیست، برای اینکه برای منتقدان غرض‌ورز �رصت �راهم می‌کند.

رییس‌دانا: اگر بنشینیم و بخواهیم همین‌طور روی هوا صحبت کنیم و بگوییم تو گ�تی ۴-۵ میلیون‌تومان، من می‌گویم ۵/۵میلیون‌تومان پس من انقلابی‌ترم، یکی دیگر از پشت‌بام و پنجره سرش را می‌آورد تو و می‌گوید تو گ�تی ۵/۵، ما می‌گوییم ۶/۵ میلیون و اصلا ما خود لنین‌ایم.

آقای �رج‌اللهی ما یک موانعی داریم برای چانه‌زنی بر سر دستمزد. می‌خواهیم بدانیم مقابله با این موانع چه درون گروه‌ها و تشکل‌های کارگری مستقل و چه بیرون در مواجهه‌ی این گروه‌ها با نمایندگان کار�رمایی و دولت چیست؟

�رج‌اللهی: موانع چانه‌زنی را ما به دو دسته تقسیم می‌کنیم. یک دسته موانع قانونی است که در ترکیب شورای عالی کار و در ترکیب هیئت نمایندگی کار مشخص می‌شود. ترکیب شورای عالی کار ترکیبی است که در ابتدا و در قانون یک شورای ۹ ن�ره بود؛ شامل ۳ ن�ر نماینده کارگری در مقابل ۳ ن�ر نماینده کار�رما و ۳ ن�ر نماینده دولتی. ابتدا به ساکن در سال‌هایی که قانون داشت تصویب می‌شد، قرار بود تصمیم‌گیری به‌شکل اقناع صورت بگیرد. اما ر�ته‌‌ر�ته به کمک بخش‌نامه‌های هیأت وزیران که به‌واسطه آن‌ها قانون دور زده می‌شد، طوری پیش ر�ت که ۳ رأی نمایندگان کارگری عملا بلااثر شد. یعنی اگر این‌ها حتی رأی مخال� هم می‌دادند (هرچند که تا سال گذشته حتی رأی مخال� هم ندادند)، باز یک رأی ۶ به ۳ برنده این میز مذاکره می‌شد. پس بخشی‌ از موضوع به شیوه تصمیم‌گیری در شورای عالی کار بستگی دارد.

از زمان دولت احمدی‌نژاد، ترکیب ۹ ن�ره‌ی شورای عالی کار تبدیل شد به یک ترکیب ۱۱ ن�ره. دو ن�ر از نمایندگان دولت- یکی از وزارت اقتصاد و یکی دیگر از وزارت صنعت- به ترکیب نمایندگان دولتی اضا�ه شدند و شیوه تصمیم‌گیری هم به حداکثر حاضرین واگذار شد. پس موانع قانونی برمی‌گردد به قوانین ناظر بر شکل شورای عالی کار و همین‌طور نقش �عال مایشاء وزیر کار؛ هم در تشکیل جلسات و هم در تصمیم‌گیری‌ها. یعنی نهایتا در طول این سال‌ها این وزیر کار است که حر� آخر را زده است، نه ماحصل توا�ق نسبی‌ که نمایندگان دو گروه کارگری و کار�رمایی طی جلسات با یکدیگر انجام دادند.

بخش دوم موانع قانونی به ترکیب نمایندگان کارگری بازمی‌گردد. کسانی که در جایگاه نمایندگی کارگری قرار می‌گیرند، اولا از تشکلی می‌آیند که مستقل نیست. ما ۳ نوع تشکل کارگری رسمی داریم که هیچکدام تشکل‌های مستقل نیستند. البته برخی ا�راد ممکن است کاملا با حسن‌نیت در این جایگاه‌ها قرار گر�ته باشند، اما این یک استثناست بر قاعده و تعدادشان انگشت‌شمار است. اما این تشکل‌ها، عمدتا تشکل‌های کاملا زرد و وابسته‌ای هستند که هم در عملکرد و هم در اساسنامه‌ها کاملا تحت ن�وذ و سیطره کار�رماها و عوامل دولتی انتخاب می‌شوند و عمل می‌کنند. ضمن اینکه سازوکار انتخاب نمایندگان این تشکل‌ها هم مساله‌دار است. یعنی درون این تشکل‌های وابسته، باز سازوکار انتخاب نمایندگان به‌گونه‌ای است که نمایندگان وزارت کار باید ناظر بر انتخابات باشند و رسما دخالت می‌کنند و قبل از آن هم ما هیئت‌های گزینش داریم و کسانی که می‌خواهند به‌عنوان نماینده انتخاب شوند، باید از آن عبور کنند.

می‌دانید که کسانی از بین این سه تشکل رسمی در شورای عالی کار حق نظر دارند که صر�ا متعلق به کانون عالی شورای اسلامی کار باشند. یعنی دو تشکل دیگر؛ کانون‌های انجمن صن�ی و مجمع نمایندگان کارگری صر�ا به‌عنوان مشاور در آن‌جا حضور پیدا می‌کنند. کانون عالی شوراهای اسلامی کار هم گزینش‌های اساسی بر کسانی که می‌خواهند کاندیدا شوند، در انتخابات اعمال می‌کند. پس مانع دوم قانونی این است، کسانی بر صندلی قانونی نمایندگان کارگری تکیه زده‌اند که به هیچ‌وجه نه صلاحیت دارند و نه بر اساس سازوکار منطبق بر اساسنامه خودشان برای آن جایگاه انتخاب شده‌اند.

مانع دیگر، مانع سیاسی و در ظاهر مانع اقتصادی است که دوست‌مان آقای رییس‌دانا بهتر می‌توانند درباره آن توضیح دهند. اما همواره در جلسات شواری عالی کار برای اقناع یا سرکوب استدلال‌های نمایندگان کارگری به موضوعاتی مانند رونق کسب و کار، عدم توانایی پرداخت کارگاه‌ها و همچنین اوضاع اقتصادی و تورم‌زایی اشاره می‌شود. آقای دکتر حتما توضیح خواهند داد که ا�زایش دستمزد به هیچ‌وجه تورم‌زا نیست، به دلیل اینکه نقدینگی وارد چرخه نمی‌کند؛ دستمزد بخش کوچکی از قیمت تمام‌شده‌ کالاست و با یک محاسبه ساده می‌توان نشان داد، حتی اگر دستمزد ۴ برابر هم شود، باتوجه به سهم هزینه‌های پرسنلی (دستمزد) در قیمت تمام‌شده‌ محصول، تنها چیزی حدود ۳۰ درصد به قیمت تمام‌شده اضا�ه خواهد شد. این را با محاسبه می‌توان دقیق نشان داد. درحالی‌که یک استدلال و مانع‌تراشی همین تورم‌زا بودن است، یا اینکه کارگاه‌های کوچک و متوسط توان پرداخت آن را ندارند. چنین منطقی مانع پذیرش استدلال نمایندگان کارگری می‌شود و آن‌ها را محکوم می‌کنند تا به عددی رضایت دهند که با دستمزد واقعی بسیار �اصله دارد.

�رج‌اللهی: بخشی‌ از موانع قانونی به شیوه تصمیم‌گیری در شورای عالی کار بازمی‌گردد که در آن ۳ رأی نمایندگان کارگری عملا بلااثر است؛ مانع دیگر اینست که کسانی بر صندلی قانونی نمایندگان کارگری تکیه زده‌اند که به هیچ‌وجه نه صلاحیت دارند و نه بر اساس سازوکار منطبق بر اساسنامه خودشان برای آن جایگاه انتخاب شده‌اند.

یک مساله دیگر اینکه همه‌ساله مبنای مذاکره و چانه‌زنی، دستمزد سال گذشته است. دستمزد سال گذشته و سال قبل‌تر و قبل‌تر، دستمزدی است که طی یک دوره‌ی حداقل سی‌وچندساله، عقب‌ماندگی مزمن دارد. طی سال‌های جنگ، سال‌های ۶۳ تا ۶۷، به‌دلیل شرایط جنگی این دستمزدها بلوکه شد. این قضیه بلوکه‌شدن و عقب‌ماندگی مزمن در سال‌های گذشته به‌شکلی اظهر من الشمس بود که در سال‌های بعد یعنی در دوره سازندگی همواره به این موضوع اشاره می‌شد و به‌ظاهر دنبال راهکارهایی بودند که بتوانند این عقب‌ماندگی را جبران کنند و هرگز جبران نشد. یعنی کسانی‌که در جایگاه نمایندگان کارگری قرار گر�ته‌اند، هرساله مبنای چانه‌زنی‌شان، دستمزدی است که به خودی‌خود در طول‌ سال‌های گذشته به‌شدت عقب نگه ‌داشته ‌شده و به هیچ‌وجه نسبت قابل قبولی با دستمزد واقعی و خط �قر و حداقل معیشت ندارد.

آقای رییس‌دانا حالا ما با وضعیتی مواجه‌ایم که ظر� کمتر از ۸ ماه، همان دستمزد سرکوب‌شده مصوب هم به‌شدت ارزشش را از دست داده است. آیا راه‌حل �وری برای برداشتن این �اصله و آن �اصله‌ی سرکوب شده‌ای که آقای �رج‌اللهی گ�تند، وجود دارد؟ اگر وجود دارد، این راه‌حل چیست؟ و اگر وجود ندارد چه تغییراتی باید صورت بگیرد که وضع معیشتی مزدبگیران مت�اوت شود؟

رییس‌دانا: گ�تیم و نشان دادیم که تحت‌ تاثیر �شارهای سیاسی، همکاری دولت با نمایندگان سرمایه‌داری و عدم امکان شکل‌گیری تشکل‌های مستقل کارگری و مکانیزم‌های تهدید و سرکوبی که وجود داشته، حداقل دستمزد کارگران در پایین‌ترین حد خودش قرار گر�ته و این وضعیت، شمار زیادی از کارگران را زیر خط �قر قرار داده است. چیزی نزدیک به ۵۰ درصد از کارگران ما زیر خط �قر بودند، آن‌ هم پیش از این وضعیت بحران اقتصادی و ارزی اخیر؛ شرایطی که وضعیت را نامناسب‌تر هم کرده است. به این دلیل که حداقل دستمزد تغییر نکرده، سیاست‌های پولی هم همان است که بود و بعد تورمی جهنمی به‌ویژه متوجه قیمت مواد غذایی و معیشت مردم و طبقه کارگر شده است. وضعیتی که امروز یک بحران است.

اگر نمایندگان کارگری �عال بودند و اگر تشکل‌های کارگری مستقل وجود داشت، امکان ترمیم و تعدیل هم وجود داشت و به‌جز آن این امکان هم وجود داشت که این ترمیم و تعدیل همسو با رشد اقتصادی باشد، نه اینکه عده‌ای ادعا کنند این‌ها در تقابل با همدیگر قرار گر�ته‌اند. اما می‌بینیم تشکل‌هایی که امروز به‌عنوان نمایندگان کارگری در مذاکرات تعیین حداقل دستمزد شرکت می‌کنند، چندان شرایط نمایندگی را ندارند. نمونه‌هایی از آن را ر�یق‌مان �رج‌اللهی توضیح دادند، اما من همین را از زاویه‌ی دیگری نگاه می‌کنم. در چهل‌سال اخیر، چیزی در حدود ۲۸۰۰-۲۷۰۰ ن�ر نماینده مجلس داشتیم (حالا خودتان دقیق‌ترش را حساب کنید). اما محض نمونه حتی یک کارگر و نماینده کارگری در این ۲۸۰۰-۲۷۰۰ ن�ر نداشته‌ایم. به‌جای هر معیاری، گ�ته شد نمایندگان باید لیسانس و �وق‌لیسانس و دکترا داشته باشند. در حالی‌که می‌دانیم همین مدارک هم تحت چه شرایطی میان خودشان توزیع می‌شود و این کرسی‌های اعطای مدارک چطور کار می‌کنند. پس نمایندگان کارگری در عالی‌ترین مرجع تصمیم‌گیری و قانون‌سازی هرگز وجود نداشتند. دهقانان هم نبودند. ندرتا ممکن است از معلمان یا پرستاران و یا این لایه‌ها یکی‌دو مورد بوده باشد که ات�اقا زیر بیشترین �شارها هم قرار گر�ته‌اند. یا اینکه ناگزیر شده‌اند با جریان راست که شاه‌راه اصلی سیاست‌های اصلی دولت که همانا سیاست‌های تعدیل اقتصادی مبتنی بر نئولیبرالیسم اقتصادی است، همکاری کنند.

همه اینها منگنه �شار را بر دوش زحمتکشان طبقه کارگر �شرده‌تر کرده و این �قط مساله انسانی، اخلاقی و نیاز به توسعه اجتماعی نیست که انسان را آزار می‌دهد. یعنی این محرومیت‌هایی نیست که صر�ا �رزندان کارگران را از حیث اجتماعی آسیب‌پذیر می‌کند، مشکلات اجتماعی را زیاد می‌کند، است�اده از مواد مخدر را زیاد می‌کند یا خودکشی را ا�زایش می‌دهد. صر�ا از لحاظ اخلاقی نگاه نمی‌کنیم که این ناعادلانه است. اگرچه این شیوه از توزیع درآمد و ثروت نادرست و شرم‌آور است. جامعه‌ای که به‌تدریج حساسیت‌هایش را برای نیازهای انسانی و اخلاقی از دست داده، در سراشیبی سقوط قرار گر�ته است. پس اگر آن ارزش‌های اخلاقی در میان اقتصاددانان وجود داشت، خیلی هم عالی بود اما متاس�انه شاهد هستیم که تحت عنوان علمی‌کردن اقتصاد، حساسیت نسبت به ارزش‌ها و نیازها هم کنار گذاشته شده است.

اما نکته‌ی دیگری که وجود دارد و بحث من است، مرتبط می‌شود با بحث پیشین؛ اینکه چنین دستمزد و نحوه‌ی توزیع درآمدی مانع توسعه و رشد اقتصادی است. یعنی بحران ما در ا�ت �عالیت‌های تولیدی با چنین نحوه توزیع درآمدی گره خورده است. کسانی‌ که می‌گویند اول بگذاریم تولید کنیم بعد ببینیم چطور توزیع کنیم، �کر می‌کنند اقتصاد یک ظر� کیک است که اول بگذاریم این کیک را از قنادی بیاورند، بعدا چاقویش را هم درست کنند، بعدتر یک پدربزرگی هم بنشنید صدر مجلس و آن‌را بین ما تقسیم کند. نه چنین نیست. توزیع ات�اقا باید قبل از تولید شکل بگیرد. برای این‌که اقتصاد روی هوا که نیست. اقتصاد محصول تولید، منابع و زیرساخت‌های موجود است. ات�اقا قدرت و چگونگی نحوه توزیع این منابع است که امکان تولید را در دوره‌های بعد می‌سازد.

�رج‌اللهی: ا�زایش دستمزد به هیچ‌وجه تورم‌زا نیست، به دلیل اینکه نقدینگی وارد چرخه نمی‌کند؛ دستمزد بخش کوچکی از قیمت تمام‌شده‌ کالاست و حتی اگر دستمزد ۴ برابر هم شود، تنها چیزی حدود ۳۰ درصد به قیمت تمام‌شده اضا�ه خواهد شد.

بنابراین اصلاح ساختار توزیع، حتما با �رایند تولید به آینده مرتبط است. به‌عنوان مثال عرض می‌کنم، این نحوه‌ توزیع درآمد، این سودهای بسیار کلان در مواردی مانند مستغلات، موجب شده است بورژوازی املاک شهری ۹۰ درصد سود ببرد. حیرت‌آور است. این سودها چه شد؟ �عالیت‌های بانکی �عالیت‌های پولی و حبابی ساخته، مجددا وارد مستغلات شده و این‌ها با یکدیگر دادوستد کرده‌اند. ثروت‌هایی که در این حوزه تلنبار شده، مانع از رشد صنعتی است و این‌ها منابعی هستند که در تولید صنعتی وارد نمی‌شوند. �عالیت‌های ساختمانی که موتور توسعه را نمی‌تواند راه بیندازد. مثل این است که اسب را ببندید پشت درشکه. �عالیت‌های صنعتی است که باید این حرکت را انجام دهد. �عالیت‌های صنعتی نیاز به آگاهی، همکاری، دانش تولیدکنندگان و منابع اقتصادی و حداقلی از کنترل دموکراتیک روی اقتصاد دارد. بنابراین این نحوه توزیع یعنی پایین نگه‌داشتن دستمزدها نه تنها نتوانسته است، تولید را سامان دهد و تشویق کند، بلکه منابع را در تله نقدینگی و در اختیار ثروتمندان قرار داده و مانع از توسعه صنعتی شده است. ۷۰ درصد از نقدینگی کشور در اختیار ۵ درصد از مردم است. چرا؟

چنین داستانی موجب می‌شود، نقدینگی‌ به‌سمت �عالیت‌های پولی و بانکی روانه شود. دولت حسن روحانی دو سه بار بسته‌ی سیاست‌گذاری خروج از رکود داده است. این بسته‌ها را نگاه کنید، جوهره‌اش عبارت است از تامین منا�ع بانکداران. تامین منا�ع سرمایه‌گذاران حوزه مالی و پولی. خب این تامین منا�ع نتیجه‌اش این شده که این بانک‌ها مرتب پس‌اندازهای مردم را جمع کرده‌اند و به خودمانی‌ها و سهام‌داران خودشان داده‌اند. آن‌ها هم ر�ته‌اند در دور تازه‌ای از �عالیت‌های پولی و ربایی شرکت کرده‌اند، یا در املاک و مستغلات سرمایه‌گذاری کرده‌اند. در چنین شرایطی است که این دوره و گردش موجب شده تا بانک‌ها برای تامین منابع مالی رقابت کنند و نرخ بهره را تا ۱۸ درصد، ۲۰ درصد، ۲۳ درصد و در مواردی خیلی بیشتر بالا ببرند. این بهره‌هایی که پرداخت می‌کنند، نقدینگی را وارد اقتصاد می‌کند. بعد می‌پرسند نقدینگی از کجا می‌آید؟ یکی از راه‌هایش همین‌هاست. امکانات پول‌سازی است که سیاست‌های دولت به این لایه‌ها می‌دهد و این امکانات پول‌سازی مرتب بر بنیه طبقه کارگر �شار می‌آورد و موجب محرومیت‌سازی‌ها می‌شود.

نتیجه این شده که الان بنابر نظر رسمی دولت و همین وزیر راه و شهرسازی ‌(عباس آخوندی)، دو میلیون و ششصدهزار واحد مسکونی خالی موجود است اما جوان‌های مردم نمی‌توانند یک خانه‌ی ۴۰ متری تهیه کنند. ۷۰-۸۰ درصد از این واحدهای خالی، واحدهای مسکونی گران‌قیمت‌اند که به‌طور متوسط از هرکدام از آن‌ها می‌توان ۵-۶ خانه برای کارگران ساخت. پس مشخص است که این نحوه از تلنبار شدن ثروت با این �قر و مسکنت مرتبط است و این �قر و مسکنت مانع از بالار�تن کارآمدی، رشد تکنولوژی و انتقال منابع به سمت �عالیت‌های صنعتی می‌شود.

در یک چنین شرایطی تشکل‌های کارگری یکی از ابزارهای اصلی است، برای اینکه جلوی این مکانیزم ستمگرانه و ویران‌گر را بگیرد و آن‌را دگرگون کند. هم‌چنین در میلیون‌ها متر مربع در همین منطقه‌ی ۲۲ شهرداری تهران، پاساژ و مال و هایپرمارکت و هایپراستار ساخته می‌شود. این‌ها را برای کی دارید می‌سازید؟ یکی می‌مرد از درد بی‌دوایی، یکی می‌گ�ت خانوم زردک می‌خواهی. برا کی دارید می‌سازید؟ جامعه‌ای که ۶ میلیون آن بیکار است، کارگرانی که ۵۵ درصدش زیر خط �قرند و آن‌ یکی‌ها هم چندان بالاتر از خط �قر مطلق نیستند. ۸۰ درصد کارگران زیر خط �قر نسبی‌اند، در چنین جامعه‌ای کو پول؟ کو خریدار؟ کویتی‌ها می‌آیند این‌جا شریک می‌شوند و می‌سازند. نهادهای قدرتمندی که وجود دارند، به انواع و اقسام شریک می‌شوند و می‌سازند. بانک‌ها منابع مالی را جمع می‌کنند، نقدینگی را تحت تملک می‌گیرند، وارد سیستم می‌کنند و این‌ها هم ساختمان می‌سازند.

رییس‌دانا: در چهل‌سال اخیر، چیزی در حدود ۲۸۰۰-۲۷۰۰ ن�ر نماینده مجلس داشتیم؛ اما محض نمونه حتی یک کارگر و نماینده کارگری در این ۲۸۰۰-۲۷۰۰ ن�ر نداشته‌ایم. دهقانان هم نبودند.

می‌پرسید چه راه‌حل عاجلی؟ الان می‌خواهم به آن پاسخ بدهم. همین الان، همین امروز و نه �ردا، دستمزدهای کارگران و حقوق بخش گسترده‌ای از کارکنان بخش دولتی و غیردولتی را ۲/۵ برابر کنید. من مثل ر�یقم �کر می‌کنم که این کار آن تاثیری را که این‌ها �کر می‌کنند، روی تورم ندارد. این مکانیزم‌های نقدینگی و سیاست‌های پولی، این بساز و ب�روشی‌ها، این‌ها عامل تورم بوده است. من می‌خواهم ببینم، تورم اخیر که روز به روز ا�زایش یا�ته، کارگرها دست به دست هم دادند و ساختند؟ یا اینکه آقای ترامپ، جنایتکارانه این رنج را برمردم ما تحمیل کرد و دولت هم همین‌طوری ایستاده نگاه می‌کند. تحریم‌ها و حجم نقدینگی ق�ل‌شده در بانک‌ها قیمت دلار را بالا برد و آن ا�زایش نرخ ارز خودش را به تورم منتقل کرد و کارگران را با محرومیت بیشتر روبه‌رو کرد. هم‌چنین ا�زایش دریا�تی‌های لایه‌های پایین اجتماعی و بالابردن قیمت خرید محصولات کشاورزی و قیمت خرید محصولات تضمینی یعنی بهبود زندگی دهقانان، به منزله تقویت قوه خرید داخلی است. این قوه خرید باید وجود داشته باشد تا سرمایه‌گذاری صنعتی و تولیدی رشد کند.

اقدام بعدی، انتقال منابع به سمت �عالیت‌های تولیدی است. الان شما مانده تسهیلات اعتباری بانک‌ها را نگاه کنید. من ۶ ماه به ۶ ماه، یکسال به یکسال گزارش جزئیات تسهیلات را تعقیب می‌کنم. شما نگاه کنید، اعتباراتی که تخصیص می‌دهند، به چه کسانی و بابت چه �عالیت‌هایی تعلق می‌گیرد؟ بابت خدمات، بابت خرید و �روش‌ها یا بابت مستغلات. نتیجه اینکه آن دو میلیون و هشتصدهزار واحد مسکونی با قیمت‌های بالا خالی مانده و کسی هم توان خرید آنها را ندارد. اگر درآمدها در میان لایه‌های مختل� کارگری تقویت شود، تمایل به زندگی برای کارآمد کردن تولید بیشتر می‌شود، روابط اجتماعی تا این حد طبقاتی نمی‌شود، تا اعماق زندگی خانوادگی و تشکیل خانواده ن�وذ نمی‌کند و این‌طور نمی‌شود که بچه‌های بعضی از مردم در مدارس بیست‌میلیونی تحصیل کنند، بقیه در کلاس‌های ۵۰-۶۰ ن�ری از سروکول هم بالا بروند و چیزی هم یاد نگیرند.

این خانه‌ها و برج‌های بزرگ را کارگران ساختند، در حالی‌که به‌طور متوسط ۱۰ درصد هزینه تمام‌شده این برج‌ها متعلق به کارگران بوده است. بعد به کارگران ا�غانستانی حمله می‌کنند. تا یک‌طوری می‌شود دعوا را سر آن‌ها خالی می‌کنند. آقایانی که ۹۰ درصد سود می‌برید، اگر این‌ها نبودند، این برج‌ها را چه کسی برای شما می‌ساخت؟ بنابراین آن‌ چیزی که من می‌گویم پایه‌ی علمی دارد. اینکه این پایه علمی ما رو به شور و احساس انسانی دچار و هدایت می‌کند، این باعث ا�تخار ماست. باعث ا�تخار کسانی است که از سیاست‌های رشد همراه با بازتوزیع درآمد (redistribution with growth) حمایت می‌کنند.

می‌�رمایید راه‌حل آنی چیست؟ این است که منابع نقدینگی گسترده را که در دست‌هایی محدود قرار گر�ته، کنترل بکنید و دستمزدها را بالا ببرید. قیمت �راورده‌های کشاورزی را بالا ببرید. شما می‌گویید قیمت �راورده‌های کشاورزی بالا برود، قیمت مواد غذایی در داخل شهرها زیاد می‌شود و �قیران محروم‌تر می‌شوند. من می‌گویم دستمزدها را هم ا�زایش بدهید. من می‌گویم بیمه‌های اجتماعی را کنترل کنید. ۱۵۰ هزار میلیارد تومان، ۱۵۰ تریلیون تومان دولت به سازمان تامین اجتماعی بدهکار است. عوض اینکه بدهی‌اش را بدهد، در بودجه ۹۷ تصویب می‌کند که بخش درمان سازمان تامین اجتماعی با تمام منابع‌اش منیم اوسون (مال من است). این دست‌اندازی‌هایی که دارند انجام می‌دهند، اینها همه مانع توسعه و رشد اقتصادی است. این منابع مالی دارد هرس می‌شود. در برج‌سازی و مال‌سازی هزینه می‌شود و برندها را می‌آورد. خب برای دهقانان محروم و کارگران رنج‌کشیده این پاساژها چیست که می‌سازید؟ چه کسانی خواستار آن هستند؟ به این ترتیب من به‌عنوان یک اقتصاددان خلاصه می‌کنم و به شما قول می‌دهم، این بالا بردن دستمزدها نیست که تورم می‌سازد، این بالا ر�تن سودهای بادآورده و �ساد گسترده‌ی اقتصادی است که تورم‌زاست.

آقای �رج‌اللهی ما همین سوال را از شما هم داریم. با توجه به اینکه شما این مسائل را از زاویه کارگری و تشکل‌های کارگری بررسی کردید، می‌خواهیم بدانیم پیشنهاد شما برای بهبود وضعیت معیشتی مزدبگیران چیست؟

�رج‌اللهی: مطمئنا ما باید به یک راه‌حل سریع و کوتاه‌مدت اشاره کنیم. اما این قضیه ساده نیست و با یک �رمول نمی‌توان آن را حل کرد. ا�زایش سریع و آنی دستمزدها اولین قدم است اما این را می‌دانیم که باتوجه به ان�جار قیمت‌ها- که بهتر است به‌جای رشد تورم بگوییم- هر مبلغی که به دستمزد کارگران اضا�ه شود، یعنی حتی اگر ۲/۵ برابر هم شود، رشد قیمت کالاها و محصولات به‌سرعت این ا�زایش دستمزد را می‌بلعد. پس باید در کنار این ا�زایش عددی دستمزدها به راهکار و �رمولی برسیم که بتواند اولا آن ا�زایش قیمت‌ها را جبران بکند و ثانیا به‌شکلی از ا�زایش قیمت‌هایی که متاثر از این ا�زایش مزد نیستند، جلوگیری کند. بسیاری از ا�زایش قیمت‌های محصولات متاثر از ا�زایش دستمزدها نیستند. برای کنترل این‌ها باید سازوکاری پیدا کرد که یکی از راه‌های پیداکردن این سازوکارها و اعمال آن‌ها، تشکل‌های کارگری هستند که باید در اینجا هم‌دوش بقیه �عال باشند و نقاط ضع� و خطا را بازگو و برای برطر�‌کردن آن‌ها پا�شاری کنند.

رییس‌دانا: کسانی‌ که می‌گویند اول بگذاریم تولید کنیم بعد ببینیم چطور توزیع کنیم، �کر می‌کنند اقتصاد یک ظر� کیک است که اول بگذاریم این کیک را از قنادی بیاورند، بعدا چاقویش را هم درست کنند، بعدتر یک پدربزرگی هم بنشنید صدر مجلس و آن‌را بین ما تقسیم کند. نه چنین نیست.

اما در مورد دستمزد یک نکته را یادمان باشد و آن اینکه در کنار دستمزد و ا�زایش آن، ما همیشه با مسئله‌ای تحت عنوان «امنیت شغلی» مواجهیم. �قدان این امنیت شغلی باعث می‌شود که حتی همین حداقل دستمزد مصوب هم پرداخت نشود. وقتی بسیاری از کارگران ما یا بدون قرارداد هستند یا تحت قراردادهایی هستند که م�اد خود آن قرارداد امنیت‌شان را به خطر می‌اندازد، هیچ نوع ابزاری برای د�اع یا برای چانه‌زنی در محیط کار ندارند. این ۶۰‌ درصدی که آقای دکتر رییس‌دانا به‌درستی گ�تند، در کنار آن حداقل دستمزد قاعدتا طبق عر� اضا�ه می‌شود و مثلا می‌شود حدود یک میلیون و ششصد ه�تصد هزارتومان.

من به جرات می‌توانم بگویم که در بی‌شمار کارگاه‌های ما اصلا این مبلغ پرداخت نمی‌شود. بسیاری از کارگاه‌های ما یعنی کارگاه‌های کوچک، به ‌دلایل مختل� خارج از نظارت� اداره کار و مقررات هستند. هر کارگری هم که بخواهد در محیط کار به مقررات و قانون کار اشاره کند، به این معناست که یا همان لحظه و به‌سرعت اخراج می‌شود یا در اولین �رصت قرارداش تمدید نمی‌شود. ما الان کارگاه‌ها و محیط‌های کاری بسیاری داریم که کارگران در آن‌ها حتی با ۵۰ درصد زیر همین دستمزد مصوب کار می‌کنند. یکی از راه‌های کوتاه‌مدت حمایت از کارگران و حمایت از دستمزد، راهکارهای نظارتی است که بر امنیت شغلی کارگران تاکید و نظارت کند.

مساله دیگر در دستمزد، مساله کارگاه‌های کوچک و متوسط است که شمار زیادی از آن‌ها �ی‌الواقع با شرایط اقتصادی موجود شاید توان پرداخت این دستمزد را نداشته باشند. اینجا سوت�اهم نشود، من به هیچ‌وجه نمی‌خواهم از سرمایه‌داران کوچک صنعتی د�اع کنم. اما واقعیت این است که بسیاری از کارگاه‌های کوچک ما حداقل چنین ادعایی دارند. پس اولا باید در نشست‌های مکرر این مساله مشخص شود که ا�زایش دستمزد چه تاثیری در ا�زایش قیمت تمام‌شده‌ کالا دارد؟ و در ثانی این ا�زایش قیمت تمام‌شده‌ی کالا را از چه راه‌هایی می‌توان جبران کرد؟ من در بحث قبلی هم گ�تم که اگر همین امروز دستمزدها ۴ برابر شود، قیمت تمام‌شده‌ی کالا ۳۰ درصد ا�زایش پیدا می‌کند. من می‌گویم آن ۳۰ درصد را می‌شود با کاستن از هزینه‌های مدیریتی و ریخت‌و پاش‌ها و حتی برخی از عوارض جبران کرد.

برمی‌گردم به بحث ماقبل این؛ یعنی اگر کارگاه‌های کوچک توان پرداخت دستمزد بیشتر را ندارند، می‌شود با راهکارهایی این توان را ا�زایش داد. برای مثال این‌ها از تکنولوژی‌های بسیار عقب‌مانده‌ای است�اده می‌کنند. می‌توان با کمک‌های تکنولوژیکی و مدیریتی به این‌ها و شکلی از پرداخت تسهیلات و نظارت بر کاربرد آن تسهیلات، کارگاه‌ها را به رونق و سوددهی رساند. اینجا باید اشاره کرد که بیش از ۸۰ درصد کارگران ما در کارگاه‌های زیر ۵۰ ن�ر شاغل‌اند و این کارگاه‌ها هستند که در واقع و عملا از نظارت قانون کار دور هستند و هر نوع اجحا�ی را درحق کارگران روا می‌دارند. چه با قرارداد چه بی‌قراداد. پس در واقع این را یادمان باشد که این دو؛ یعنی تضمین پرداخت دستمزد و امنیت شغلی را باید در کنار هم پیش ببریم.

رییس‌دانا: دولت حسن روحانی دو سه بار بسته‌ی سیاست‌گذاری خروج از رکود داده است. این بسته‌ها را نگاه کنید، جوهره‌اش عبارت است از تامین منا�ع بانکداران. تامین منا�ع سرمایه‌گذاران حوزه مالی و پولی.

اما یک تجربه‌ای از دوران جنگ را بازگو کنیم. دورانی که سه یا چهار سال دستمزدها را بلوکه کردند و در کنارش گ�تند که خب ما اگر دستمزدها را کم می‌گذاریم، کمک‌های غیرنقدی به کارگران می‌دهیم که مساله‌ای به نام بن کارگری مطرح شد. اتحادیه امکان زیر نظر خانه‌ی کارگر شروع کرد به توزیع این اقلام کالاهای اساسی که کمکی باشد برای معیشت کارگران. اینکه خود این قضیه راهی است برای بسیاری از سوءاست�اده‌ها و �سادهایی که در این سیستم می‌تواند وجود داشته باشد به کنار. اما باز هم باید به این قضیه در بحث‌های کارگری پرداخته شود که به یک راه‌حلی برسیم که چگونه ما این سرریز کردن همواره هزینه‌ها از دستمزدها  را پوشش بدهیم. با این جمله بحثم را تمام می‌کنم که نرخ ا�زایش قیمت کالا به‌سرعت هرنوع ا�زایش نقدی را می‌بلعد و راه مقابله برای این حتما باید پیدا شود.

در جریان تصویب حداقل دستمزد سال جاری شاهد مقاومت سرسختانه نمایندگان کار�رمایی و دولت در برابر ا�زایش یک درصدی دستمزد- یک درصد از این یک میلیون و دویست‌هزار تومان- بودیم. بنابراین پیشنهاد �وری چندبرابر کردن دستمزدها تا چه اندازه می‌تواند جدی گر�ته شود؟ به این معنی که ما چه توانی داریم یا کارگران چه توانی دارند، برای اینکه این �شار را واقعی کنند؟ آنهم با وجود موانع بسیار بر سر راه تشکل‌های مستقل کارگری.

�رج‌اللهی: واقعیت اینکه تنها راه به ثمر رسیدن هرنوع مذاکرات مزدی، اگرچه اصطلاح خیلی دقیقی نیست اما «�شار از پایین» است. یعنی به پشتوانه نیروهایی که درمیدان هستند؛ کارگران. به‌عبارت دیگر آن گروهی که برای مذاکره می‌رود باید پشتوانه قوی داشته باشد و یک جایی حتی باید تهدید کند که اگر مذاکره به نتیجه نرسد- طبق عر� و قوانینی که در همه‌جا وجود دارد و در عمل هم ات�اق می‌ا�تد- کار به اعتصاب و دست‌کشیدن از کار می‌کشد. پس می‌بینیم که تاکنون هیچ‌کدام از نمایندگان کارگری هیچ اشاره‌ای به نیروهای پشت جبهه یا پشتیبان‌ نداشتند و اراده‌ای هم بر شکل‌گیری آن نداشتند. �کر می‌کردند که در مذاکرات مزدی �قط به اتکای لابی‌گری و چانه‌زنی و اقناع می‌توانند کار را پیش ببرند.

گروه نمایندگان کارگری و کارشناسان دولتی به‌خوبی می‌دانند هزینه سبد کالای مورد نیاز کارگران چقدر است. به‌خوبی می‌دانند که سطح معیشت چقدر ا�ت کرده است اما حاضر به پرداخت آن نیستند. چرا نیستند؟ به‌دلیل اینکه سال‌هاست که پروژه ارزان‌سازی نیروی کار را پیگیری و دنبال می‌کنند و درصدد هستند که حتی از این هم ارزان‌تر باشد.

این‌جا تنها چیزی که می‌تواند پاسخ قطعی شما باشد، پشتوانه کارگری یا بدنه کارگری است که باید به میدان بیاید. الان تشکل‌های رسمی ما �اقد اراده و تشخیص این هستند که به بدنه کارگری نگاهی داشته باشند و آن‌ها را به میدان بیاورند. هیچ سابقه‌ای از چنین نگاه و اراده‌ای نداریم که این نمایندگان بگویند بدنه‌ای که به ما رای داده است، این توا�ق را قبول نخواهد کرد و به ما اعتراض خواهند کرد، یا اینکه ما اجازه نداریم خارج از توا�قی که موکلان ما به ما اجازه داده‌اند، رضایت بدهیم و توا�قی را امضا کنیم. پس تنها راه تضمین آن، نیروی کارگران است که نباید به اینکه تشکل‌شان به آنها �رمان بدهد یا ندهد، بسنده کنند (تاکنون �رمان هم نداده است). باید داخل میدان باشند. یعنی باید حضور داشته باشند و آن‌جا که امکان دارد، تشکل‌های مستقل خود را ایجاد کنند. وقتی که کارگران در صحنه باشند و �شار بیاورند تا حدی می‌تواند از زیر آن در برود. نهایتش این است که این �شار را به رده بالاترش منتقل می‌کند. و کارگران ما متاس�انه به دلایل مختل� این کار را نکردند. یکی از موانع ا�زایش دستمزد، شرایط ذهنی و آگاهی طبقه کارگر ما است.

�رج‌اللهی: در کنار دستمزد و ا�زایش آن، ما همیشه با مسئله‌ای تحت عنوان «امنیت شغلی» مواجهیم. �قدان این امنیت شغلی باعث می‌شود که حتی همین حداقل دستمزد مصوب هم پرداخت نشود.

آقای رئیس دانا، خیلی‌ها وضعیت جدید ارزی و کاهش وحشتناک ارزش ریال را نه نتیجه ناکارآمدی دولت و نه �قط نتیجه‌ی تحریم‌ها، بلکه نتیجه یک سیاست هماهنگ نیروهای دولتی و در مسیر وصل شدن به بازار جهانی می‌دانند؛ شما چقدر با این تحلیل موا�قید و اساساً تحلیل خودتان راجع به جهش قیمت ارز چیست؟

رییس‌دانا: نه من با این نظر موا�ق نیستم. اینکه دولت خودش عامل بالابردن قیمت ارز بوده و می‌گویند می‌خواسته از این طریق کسری‌هایش را جبران کند. این درست نیست. به‌طور کلی، به‌عنوان کسی که اعتراض اساسی و رادیکال دارم و به اصلاح اساسی و دگرگونی اساسی ساختارها معتقدم، همان اندازه معتقدم نباید از حقیقت ط�ره برویم. ما باید حقیقت را بگوییم حتی اگر این حقیقت، به زیان ما باشد. حتی اگر این حقیقت، موجب شود دشمن از آن بهره‌داری کند. ما نباید در وادی دروغ‌ گ�تن، جعل اخبار و غرق‌کردن‌ها و منتسب‌کردن برخی مشکلات به دشمنان‌مان بربیاییم؛ چون در درجه اول به لحاظ کاربردی وقتی این دو بار، سه بار یا چهار بار تکرار شود، شما می‌شوید «چوپان دروغگو» و نه رهبر سیاسی مترقی و مقاوم و دگرگونی‌خواه و دگرگونی‌ساز.

این جمله که باید حتما به دنبال حقیقت باشیم، نظر قاطع ولادیمیر ایلیچ لنین است. او که در تاریخ بشری خورشید را تکان داد. او از راه دروغ این کار را نکرد. تزار اگر یک کاری کرده بود یا تروتسکی اگر یک سیاست غلطی را اجرا کرده بود، همان را می‌گ�ت، نه اینکه خیلی چیزها را بچسباند به او تا بهره‌برداری بکند. چون می‌خواست با کادرهای انقلابی و با بلشویک‌های سازمان‌یا�ته کار کند و پیش برود. او به این مسائل ساده قدرت و جابه‌جاکردن حکومت که یکی سقوط کند و یکی قدرت را در دست بگیرد، �کر نمی‌کرد. او به خورشیدی که باید تکان می‌داد �کر می‌کرد. این درس بزرگی است برای ما.

خیلی‌ها اکنون می‌گویند دولت خودش نرخ ارز را ا�زایش داد. نه، دولت خودش این کار را نکرده است. این دولت نزدیک به ۱۵۰ هزار میلیارد تومان- یعنی نزدیک به ۱۵۰ تریلیون تومان- به سازمان تامین اجتماعی بدهکار است. این دولت ۲۵۴ تریلیون تومان یا ۲۵۴ هزار میلیارد تومان به سیستم بانکی بدهکار است. چون از بانک مرکزی، بانک‌های تخصصی و بانک‌های تجاری پول قرض گر�ته است. مبالغ زیادی از آن‌را احمدی‌نژاد گر�ته بود. خیلی‌ها را هم همین دولت دریا�ت کرده است. دولت با این شکل نقدینگی لجام‌گسیخته روبه‌رو است. تورم دامن هزینه‌های دولت را هم می‌گیرد. اگر بالا ببرد �ردا باید دستمزدها را بدهد. باید خریدهایش را انجام دهد. این دولت، بنابر نظر وزیر راه و شهرسازی قبلی ۳۰۰ هزار میلیارد تومان به بخش خصوصی و به پیمانکاران بدهکار است. من گمان می‌کنم، وزیر اغراق می‌کند. او اغراق می‌کند تا منابعی را برای پیمان‌کارها دریا�ت کند. این یک حقیقت است. او یک راست‌گرا و بازارگرای ا�راطی خیلی سرسخت است.

آنچه در این بازار ات�اق ا�تاده است، به آن می‌گویم «بازار برکه‌ای» یا «بازار کم‌عمق». به این معنا که دریایی دارید که آرام است و نوسانات و امواجش کم است. در کنارش یک برکه‌ای ایجاد شده که بسیار بالا پایین می‌شود. ممکن است در این برکه موجی بزند و در آن آشوب ایجاد کند، یا قایق‌هایی در آن برکه تلاطم ایجاد می‌کنند. تورمی که همه این بالا ر�تن قیمت‌ها ایجاد می‌کند- اگر خود دولت ایجاد کرده باشد- چهار ماه بعد یقه خود دولت را می‌گیرد. این دولت باید بودجه را تحویل مجلس دهد. دستمزدها یا هزینه‌های مصر�ی دولت را چقدر می‌خواهد محاسبه کند؟ حقوق کارمندان دولت یا بازنشستگان سازمان تامین اجتماعی یا بدهی‌هایش را چگونه می‌خواهد بپردازد؟ کل بدهی‌هایش به سیستم بانکی- که این‌قدر هم عاشق سیستم بانکی نئولیبرال است- را چگونه می‌خواهد بپردازد؟

رییس‌دانا: اگر توده‌های مردم بر سر قدرت بنشینند، اگر طبقه کارگر ایران سهم واقعی خودش را از آن همه ارزش و تلاشی که ایجاد می‌کند بردارد، هیچ ارتشی از ایالات متحده و هیچ بمب اتمی نمی‌تواند بر این مردم �ایق بیاید.

ساخت اقتصاد سیاسی ایران، نامتعادل‌کننده است. این دولت هم جزیی از این ساخت است ولی در شرایط اقتصادی ۱۳۹۷، بدون برو و برگرد ضربه را ایالات متحده و ترامپ زده است. من همین‌جا در پرانتز یک چیزی را بگویم. این دولت اقتصاد را وارد تله‌ای کرده که احتمالا بیرون‌آوردنش باید توسط خودش از طریق حل مساله با آمریکا حل شود. اما من طر�دار آن نظریه‌ام که می‌گوید آمریکا نه تنها نجات‌دهنده اساسی اقتصاد ایران نیست، بلکه پدیدآورنده تمام مشکلات و �روبستگی‌های اقتصادی همه کشورهاست. آمریکا پنجاه درصد تجارت جهان را از طریق دلار کنترل می‌کند. آمریکا در صدد اعمال دیکتاتوری دلار است و این را دارد اعمال می‌کند. توطئه‌هایی که علیه روسیه و چین می‌کند و متقابلا آنچه که در برگزیت، در کن�رانس شانگهای روسیه، چین و هند انجام می‌دهند، دعوای اصلی‌اش بر سر نجات از دست سلطه‌گری دلار است. چنین جامعه سلطه‌گری این ضربه را به ایران زده است.

اما این دولت اقتصاد ایران را به تله‌ای برده که اکنون درگیر سیاست‌هایی است که آمریکا اعمال می‌کند. ولی راه نهایی بلندمدت این نیست که دل به سلطه همیشگی ایالات متحده بدهیم. در مقابل جنگ‌ا�روزی‌ها هم تهدیدهای نظامی راهگشا نیست. در مقابل‌اش به نظر من، دموکراتیزاسیون داخلی است. اگر توده‌های مردم بر سر قدرت بنشینند، اگر طبقه کارگر ایران سهم واقعی خودش را از آن همه ارزش و تلاشی که ایجاد می‌کند بردارد، هیچ ارتشی از ایالات متحده و هیچ بمب اتمی نمی‌تواند بر این مردم �ایق بیاید. راه مقاومت ما در مقابل ایالات متحده، قدرت مردمی است. ولی الان متاس�انه این‌طور نیست و می‌‌دانیم که این‌طور نیست.

من مشاور این دولت نیستم. اما گمان می‌کنم این دولت راه‌حل‌اش این است که به‌نوعی در �ضاهای پشت‌پرده مساله‌اش را با آمریکا حل کند که �شار بیشتر از این نیاورد و این کار را هم دارد می‌کند. مذاکرات پنهانی در جریان است. به هر حال، اروپا از بخشی از سیاست‌های بین‌المللی-اقتصادی ایران حمایت می‌کند. ولی ملت ایران باید در مورد آمریکا هوشیار باشند. آمریکا راه‌حل نجات اقتصاد ایران را که نمی‌دهد هیچ؛ بلکه سلطه دلار، اقتصاد ایران را به بطالت و �روماندگی می‌کشاند. در بلند مدت اقتصاد ایران باید آن‌طور که سمیر امین گ�ت، به سمت گسست از نظام جهانی حرکت کند. این به معنای انزواگرایی نیست. بلکه به معنای بازنگری در ارتباط جهانی است. باید بتوانند کاری بکنند که آلترناتیوی در برابر سلطه دلار داشته باشند. سلطه جهانی انحصارها، مانع توسعه اقتصادی است. اما با این همه دولت �علی و سیاست‌هایی را که در پیش گر�ته است، به هیچ‌وجه نمی‌شود تبرئه کرد. از سوی دیگر، این تئوری توطئه که هر چی هست از دولت است و الان خودشان آوردند پایین یا خودشان بردند بالا با واقعیت تطابقی ندارد. اشکال این دولت، و تقصیر این دولت خیلی بیشتر از آنی است که به همین خلاصه‌اش بکنیم که شما عمداً قیمت‌‌ها را ا�زایش دادید.

�رج اللهی: وقایع اخیر از اس�ند به این طر�، به تعبیر من و تحلیل من دو چیز را به‌وضوح به ما می‌گوید. یکی اینکه نیروهای چپ و ترقی‌خواه وظی�ه‌شان چیست و چه کار باید بکنند که تاکنون نکردند؟ ما در شرایطی هستیم که نیروهای سلطنت‌طلب می‌گویند ما اگر بیاییم چه کارهایی خواهیم کرد و اولین تزشان هم این است که می‌خواهند تکلی� ارتجاع سرخ و سیاه را روشن کنند.

رییس‌دانا: هنوز نیامده، چاقوی‌شان را برای ما درآورده‌اند و از اعلی‌حضرت‌شان چیز یاد گر�ته‌اند: «ارتجاع سرخ و سیاه»!! این حر� است می‌زنید؟!

�رج‌اللهی: اصلاح‌طلب‌ها راهکار دیگری نیز برای خودشان دارند که خیلی آبکی است و اینکه چیزی �راتر از آنچه هست، وجود ندارد. خود دولت هم که می‌گوید ات�اقی نی�تاده است و بحرانی نیست. یک مشکلاتی هست که حل می‌شود. اما واقعیتش این است که بحران عمیق است و حتما در هر مرحله از این بحران ما در شرایطی انقلابی هستیم. در هر مرحله از بحران جامعه، حتماً راه‌حل‌های کوتاه‌مدتی می‌تواند وجود داشته باشد که این راه‌حل‌ها �رصتی برای ن�س‌کشیدن مردم است و این راه‌حل‌ها باید به مطالبات مردم تبدیل بشود که این مطالبات را از هر دولتی و هرکسی که می‌خواهد باشد، بخواهند و طلب کنند. مردم باید مطالبه‌گر باشند.

�رج‌اللهی: وقایع اخیر نشان می‌دهد که کارگران باید در سرنوشت خودشان دخالت کنند. یعنی باید تلاش بکنند در هر کجا به هر شکلی که می‌توانند هر نوع سازمان صن�ی را ایجاد، تقویت و اصلاح کنند و از شدت وابستگی‌اش کم کنند.

خلاصه کنم؛ نیروهای ترقی‌خواه همان‌طور که در بحث الان مطرح شد که شما امروز برای بحث دستمزد چه می‌گویید؟ شما امروز برای مساله ارز چه می‌گویید؟ شما امروز برای مساله مسکن چه می‌گویید؟ اینها دیدگاهی است که می‌تواند این بحران را اندکی بهبود ببخشد و مردم �رصت ن�س‌کشیدن داشته باشند، باید مطرح بشود که از هر دولتی و هر حکومتی که سر کار می‌آید، مردم آن‌را مطالبه کنند. و این بشود باورها یا راهکارهایی که ماموریت عام دارد. �کر می‌کنم جای این الگو در خیلی از مبارزات ما خالی است.

بحث بعدی در مورد تشکیلات کارگران است. وقایع اخیر نشان می‌دهد که کارگران باید در سرنوشت خودشان دخالت کنند. یعنی باید تلاش بکنند در هر کجا به هر شکلی که می‌توانند هر نوع سازمان صن�ی را ایجاد، تقویت و اصلاح کنند و از شدت وابستگی‌اش کم کنند و به کمک آن سازمان‌ها نه �قط در تعیین حداقل دستمزد بلکه در سرنوشت کلی خودشان دخالت کنند و در مدیریت جامعه دخالت داشته باشند. ما چرا همیشه حداقل‌ها را می‌خواهیم؟ کارگران هم مثل بقیه جامعه همان‌طور که بازاری و سرمایه‌دار و بازرگانان اتاق بازرگانی خود را دارند و روحانیت ما جامعه ویژه خودش را دارد، کارگران و توده مردم ما باید در جاهای مختل� سازمان‌های صن�ی خودشان را داشته باشند و به کمک این سازمان‌ها در سرنوشت کلی خودشان دخالت کنند.

پس از اعتراضات دی‌ماه، در ماه‌های اخیر شاهد قوت گر�تن اعتراض‌های معیشتی نیروهای اجتماعی مختل� مانند کارگران و معلمان و کامیون‌داران بوده‌ایم؛ تحلیل شما از این اعتراضات و شکل‌گیری آنها چیست؟ آیا این اعتراض‌ها می‌توانند به‌عنوان مقاومتی از پایین عمل کنند و نیروهای اجتماعی دیگر را نیز درگیر کنند؟

رییس‌دانا: هسته اصلی وقایع زمستان ۹۶- و بخش زیادی از حاشیه‌هایش- بدون شک اصالت داشت و درست بود و دست‌ساز مداخله‌گران امپریالیستی نبود. بلکه واکنش مردم محروم و ناراضی به وضعیت اقتصادی بود. این ان�جار قابل پیش‌بینی بود/است. مشخص است که سیاست‌های حبابی پولی، یک بلایی بر سر اقتصاد می‌آورد. توزیع درآمد را نابسامان می‌کند. مشخص است که یا به شورش س�ید می‌انجامد- یعنی خیلی از جوانان به مواد مخدر و �رار از ایران و دلسردی و ناامیدی و خودکشی می‌رسند؛ یا به شورش کور- یعنی تظاهرات و واکنش‌هایی که بدون برنامه و تشکل است. یا اینکه به‌تدریج تجربه پیدا می‌کنند و به سمت تشکل‌ها و واکنش‌های حساب‌شده‌تر می‌روند.

وقتی به سمت واکنش‌های حساب‌شده‌تر می‌روند، دو نقطه را نشانه می‌گیرند؛ یکی اینکه مراقب مداخلات امپریالیستی خواهند بود. نمی‌شود تا به مرحله‌ای از جنبش می‌رسیم، سر و کله آمریکا پیدا شود و مداخله کند. این به زیان تحول سیاسی و اجتماعی است و به زیان دگرگونی‌هایی است که نیروی مردمی را بر سر قدرت بیاورد. کسانی که ارتباط‌شان با جان بولتون و دم دستگاه آمریکایی است و امید اصلی‌شان برای مبارزه در صحنه سیاسی است، آنها جایگزین‌شان هم همان است. یا اصلاح‌طلب‌هایی که می‌خواهند در همین چارچوب وضع موجود، یک ماست‌مالیزاسیونی بکنند و موضوع را درست کنند، آنها هم وضعیت را به همین شکل نگه می‌دارند. یا رقیب‌هایشان و محا�ظه‌کاران ایرانی یا اصول‌گرایان که می‌خواهند همه قدرت را به برخی از نهادها منتقل کنند. آن هم نتیجه‌اش قطبی‌شدن اقتصاد و نابه‌سامانی‌ها بوده است. زمستان ۹۶، بیانگر و تبلور اراده مردمی بود که بیشتر از همه گذشته‌اش با آگاهی توام بود. بنابراین، این خطر همیشه وجود دارد و این هوشیاری‌ها که هوشیاری اولی است، در مقابل امپریالیسم لازم است.

هوشیاری دوم، برنامه‌های مداخله‌گران نیروها و دستگاه‌هایی است در داخل، که کار را �وری می‌خواهند به آشوب بکشانند. یاد گر�ته‌اند که �وراً زباله‌ها را آتش بزنند و در و پیکرها را بشکنند و به چهار تا بانک حمله کنند و احتمالاً دو ن�ر را بکشند. از این هم باید پرهیز کرد. قطعاً مبارزه قهرآمیز مبارزه‌ای قاطع است، ولی خشونت‌بار نیست. نباید دل به مسیر کسانی بدهیم که می‌زنند و می‌شکنند. اینها چه بسا مامورند. چه بسا این کسان برای ایجاد �رصتی، به ن�ع مداخله سرکوبگرانه کار می‌کنند.

رییس‌دانا: مبارزه قاطع و قهرآمیز بخشی از مبارزه انقلابی است. ولی �رق دارد با مبارزه خشونت‌بار. پرهیز از مبارزات خشونت‌بار کار سوسیالیست‌ها و کار مبارزان انقلابی است.

بارها این را ما دیده‌ایم. در انگلستان موقعی که لندن جایگاه مبارزه با جهانی‌سازی شده بود، دو میلیون ن�ر در تظاهرات خیابانی در لندن شرکت می‌کردند. از استرالیا، از آمریکا و از همه جا کارگران می‌آمدند و در این تظاهرات شرکت می‌کردند. در یک سال یک د�عه دیدیم به طرز مشکوکی، یک جریان‌هایی از داخل این تظاهرکنندگان پیدا شدند و زدند در و دیوار و بانک را شکستند و پلیس برخورد کرد. کسانی که دستگیر شده بودند، بعداً معلوم شد ۷۰، ۸۰ درصدشان از آمریکا آمده‌اند. سی‌آی‌ای بی‌برو برگرد نگران بود، در دل جامعه صنعتی سرمایه‌داری، یک قطب بزرگ تکان‌دهنده کارگری برای مبارزه با جهانی‌سازی تحمیلی ویرانگر شکل بگیرد. سال بعد، پلیس انگلستان اعلام کرد که «من تحملم ص�ر است». یعنی اگر ببینمت و کوچک‌ترین شکی به تو داشته باشم، می‌توانم تا حد مرگ برخورد کنم؛ و به این ترتیب آن قدرت کارگری که در لندن شکل گر�ته بود را شکستند.

ببینید اینها انقلابی‌نما بودند. من به هیچ‌وجه از مبارزه قاطع که می‌تواند قهرآمیز باشد پرهیز نمی‌کنم. مبارزه قاطع و قهرآمیز بخشی از مبارزه انقلابی است. ولی �رق دارد با مبارزه خشونت‌بار. پرهیز از مبارزات خشونت‌بار کار سوسیالیست‌ها و کار مبارزان انقلابی است. صحنه نبرد را نمی‌گذارند دشمن برای‌شان تعیین کند، خودشان تعیین می‌کنند و به هیچ وجه یار و نیروی مردم را با قبول خشونت از دست نمی‌دهند. در ۹۶، برای اولین بار همه چیز خیلی شسته ر�ته از گذشته روشن شد. وقتی شعارهای «رضا شاه کجایی» درآمد بیرون، نتوانست �راگیر شود. اولا اینکه این شعار «رضا شاه روحت شاد»‌ از قم درآمد و بعداً �روکش کرد. مردم ناراضی و هوشیار به‌دنبال این نر�تند.

اما در حاشیه این تلاش‌های واکنشی Ùˆ اعتراضی، همیشه نیروهایی جمع می‌شوند Ú©Ù‡ Ú†Ù‡ بسا موجه هم هستند Ùˆ از Ù�رصت استÙ�اده می‌کنند تا دردهای‌شان را بگویند. اگر خانم‌ها می‌آیند برای مبارزه با …ØŒ این درد سنگینی است Ú©Ù‡ روی دوش‌شان بوده است. وقتی جامعه، به این سمت حرکت می‌کند، خواست‌های دموکراتیک هم مطرح می‌شود Ùˆ Ú†Ù‡ عالی. واقعاً درست است Ú©Ù‡ ما Ù�کر کنیم آن خانمی Ú©Ù‡ از آن بالا پرت کردیم Ùˆ اÙ�تاد Ùˆ زانویش را شکستیم آن‌را ترامپ یادش داده بوده است؟! این خانم‌ها، Ù�رزندان‌شان همان‌هایی هستند Ú©Ù‡ برادران Ùˆ شوهرهایشان، در مبارزه هوشیارانه در خیابان‌ها شرکت کردند. هرگز تن به مذلت سلطه امپریالیستی آمریکا نمی‌دهند. برای اینکه تن به مذلت سلطه داخلی هم نمی‌خواهند بدهند. یا دراویش، بالاخره حقوقی داشته‌اند Ùˆ خواسته‌هایی داشته‌اند Ú©Ù‡ نادیده گرÙ�ته شده Ùˆ سرکوب شدند.

خیلی از این سرکوب‌های دیگر هم در راه خواهد بود. اما دوباره در مردادماه به شکل پراکنده در قالب اعتراض‌ها و اعتصاب‌های کارگری سر برآورد. خواست مترقیانه زنان سر جایش است. زنانی که در واقع این خواست دموکراتیک را به‌عنوان بخشی از خواست عمومی جامعه مطرح کرده‌اند. نه به‌عنوان چیزی که تنها راه نجات است. یا �راموش کنند حر�‌های طبقه کارگر و محرومان را. بگویند بی‌خیال ما �قط به‌دنبال حذ� روسری خودمان هستیم. چنین چیزی ات�اق نی�تاده است. همه این مجموعه در زمستان سال گذشته تا امروز که به پاییز وارد شدیم، همه علایم خوب و امیدبخش بوده و در آن هوشیاری و دانش و آمادگی برای پیداکردن راه‌حل‌هایی ابتکاری و ویژه سازمان‌دهی و تشکل وجود داشته است.

به این معنی که دو نیرو، یکی معرکه‌سازان و شلوغ‌کن‌های حر�ه‌ای و دیگری امپریالیست‌ها و برگزیدگان‌شان و آمریکا داخل این قضیه نشوند. آمریکا وقتی صدای مردم دارد به جایی می‌رسد خودش را داخل می‌کند. این شلوغ‌کن‌های حر�ه‌ای داخل هم همینطورند. یک عده می‌گویند آن اعتراض‌ها بهانه داد دست آمریکا. این غلط است. بهانه داد به دست آمریکا که آن حرکت را انجام دهد و تحریم‌ها را انجام دهد. بابا بی‌‌انصا� قبل از اینکه وقایع زمستان ۹۶ ات�اق بی�تد ترامپ در نطق‌های انتخاباتی‌اش گ�ته بود که می‌خواهم این کار را بکنم. آن را چه می‌گویید؟ آن را هم ما بهانه به دستش دادیم؟!

رئیس‌دانا: سایه جنگ را امپریالیست‌ها همیشه بر سر ما دارند و تا زمانی‌که حکومت عملکردهای دموکراتیک و مردم‌سالارانه و د�اع از حقوق مردم نداشته باشد، آن سایه جنگ را بهانه می‌کنند.

سایه جنگ را امپریالیست‌ها همیشه بر سر ما دارند و تا زمانی‌که حکومت عملکردهای دموکراتیک و مردم‌سالارانه و د�اع از حقوق مردم نداشته باشد، آن سایه جنگ را بهانه می‌کنند. اگر حقوق اجتماعی و اقتصادی مردم رعایت بشود و این مردم در واقع قدرت واقعی را در اختیار داشته باشند، نمی‌توانند بهانه بگیرند. نکته بعدی این است که اعتراضی که ما به برجام کردیم این بود که موقتاً سایه جنگ را از سر ما برداشتید، اما آیا حق نداریم سوال کنیم، چه شد؟ این ۱۵۰ میلیارد دلاری که بابت خسارت �عالیت‌های اتمی تحمیل شد، کجا ر�ت؟ آن را چه کسی عاملش بود؟ خود شما آقای روحانی و دولت شما هم بوده است. همه بوده‌اید. بعد الان دست کشیدید و تعداد سانتری�یوژها را پایین آوردید و ذخایر اورانیوم غنی‌شده را کاهش دادید. چه کسی مسئول این سیاست‌ها بوده است؟ این طور نمی‌شود که بگویید حالا که ات�اق ا�تاده، ما داریم اصلاح می‌کنیم. اگر این طور باشد، از کجا بدانیم که سیاست‌های �علی‌تان، باز مخرب نخواهد بود و یکی دیگر نمی‌آید بگوید، ترمیم می‌کنیم.

خواست مردم برای احیا یا ح�ظ حقوق اقتصادی‌شان و برای تامین زندگی و معیشت و برای حقوق اجتماعی‌ خود در پوشش، پوشاک، آرمان‌های‌شان و در آزادی اندیشه و بیان‌شان، مانند کانون نویسندگان ایران، اینها مطلقاً تحمیلی از سوی ایالات متحده آمریکا که نیست هیچ، بلکه اصلی‌ترین نیروی مقاومت در برابر امپریالیست‌ها را از داخل همین‌ها می‌توان پیدا کرد. روشن�کران عضو کانون نویسندگان ایران، روشن�کران خائن آمریکایی نیستند؛ برای اینکه از آن طر� مرتب دارد به ایشان حمله می‌شود که شما چپ‌گرایید. شما کانون را دارید به سمت مبارزه ضد امپریالیستی می‌کشانید. در حالی‌که آنها هم دارند اشتباه می‌کنند. آن کانون، �قط یک کانون صن�ی است. اما این کانون صن�ی متوجه شده است که استقلال رمز بقایش است. گروه‌های مختل� مردم هم به‌تدریج بیشتر و بیشتر متوجه شده‌اند که واقعه ۹۶ و تا امروز ۹۷ این امید را ایجاد می‌کند که آگاهی‌ها نسبت به مداخله‌های ضد امنیتی و مداخله‌های آمریکایی بیشتر شود.

مشاهده ادامه مطلب

«جلیقه زردها» می‌توانند سخن بگویند؟

مقدمه مترجم: یادداشت ادوار لویی، یکی از درخشان‌ترین رمان‌نویسان جوان �رانسه، بر تحقیرهای روزمره و خشونت وحشیانۀ زندگی در �رانسه تأکید می‌کند. منتقد دولت امانوئل مکرون، حامی جسور اعتراضات «جلیقه زردها» است که جرقۀ آن با ا�زایش قیمت سوخت خورد و در ه�ته‌های اخیر سراسر کشور را درنَوردیده است. به‌طور خاص، نویسنده به مبارزه با تلاش‌های رسانه‌ای برای لکه‌دار کردن معترضان تحت عناوینی چون «کوتوله‌های مملکت» و مخال�ان احمق� پیشر�ت برخاسته است. در این متن، لویی علناً اعلام می‌کند «آنان که به جلیقه زردها توهین می‌کنند، در حال توهین به مردمی همچون پدرم هستند.»

***

چندین روز است که در تلاشم متنی دربارۀ و برای جلیقه زردها بنویسم، اما نمی‌توانم. چیزی در تحقیر طبقاتی و خشونت شدیدی وجود دارد که در حال خ�ه‌کردن این جنبش است و مرا هم �لج کرده. چون به‌وضوح احساس می‌کنم من شخصاً هد� [تحقیر و خشونت] قرار گر�ته‌ام.

برایم سخت است شوکی را وص� کنم که وقتی اولین تصاویر از جلیقه زردها را دیدم، حس کردم. در عکس‌هایی که مقالات را همراهی می‌کرد، بدن‌هایی را دیدم که تقریباً هرگز در �ضای عمومی و رسانه‌ای ظاهر نمی‌شوند –بدن‌هایی که به‌واسطۀ کار، �رسودگی، گرسنگی، تحقیر دائمی از سوی حاکمان و طرد اجتماعی و جغرا�یایی ویران شده‌اند. بدن‌ها و دست‌هایی خسته، پشت‌هایی خمیده و چهره‌هایی درهم‌شکسته را دیدم.

البته، دلیل آنکه این‌قدر منکوب شدم، ن�رتم از خشونت جهان اجتماعی و نابرابری بود. اما علاوه بر این و شاید به‌طور خاص، از آن رو بود که بدن‌هایی را که در تصاویر می‌دیدم شبیه [بدن] پدرم، برادرم، خاله‌ها و عمه‌هایم بود. آن‌ها شبیه بدن‌های خانواده‌ام و ساکنان روستایی بودند که در کودکی در آن زندگی می‌کردم. بدن‌های مردمی که �قر و بدبختی سلامتی‌شان را ویران کرده است. مردمی که –به‌درستی- مداوماً و روزبه‌روز در دوران کودکی‌ام تکرار می‌کردند، «ما هیچ ارزشی نداریم، هیچ‌کس درباره‌مان حر� نمی‌زند.» به این دلیل است که شخصاً احساس کردم هد� تحقیر و خشونتی از سوی بورژوازی قرار گر�ته‌ام که بلا�اصله خود را بر سر این جنبش کوبید. برای من، به شخصه، هر کسی که به یک جلیقه زرد توهین کرده، در حال توهین به پدرم بوده است.

درست از ابتدای این جنبش، «کارشناسان» و «سیاست‌مدارانی» را در رسانه‌ها دیده‌ایم که در حال تحقیر، محکومیت و سخرۀ جلیقه زردها و شورشی بوده‌اند که آنان بدان تجسم بخشیده‌اند. کلماتی چون «بربرها»، «احمق‌ها»، «دهاتی‌ها» و «بی‌مسئولیت‌ها» را دیدم که در سراسر شبکه‌های اجتماعی منتشر شده‌اند. رسانه‌ها از «خ�رخ�ر» جلیقه زردها سخن می‌گویند: از نظر آنان، طبقات �رودست شورش نمی‌کنند، بلکه همچون حیوانات مزرعه خ�رخ�ر می‌کنند. زمانی که خودرویی به آتش کشیده شد یا پنجره‌ای شکسته شد یا مجسمه‌ای به زیر کشیده شد، از «خشونت این جنبش» شنیدم.

بخش بزرگی از جهان رسانه‌ای و سیاسی می‌خواهد باور کنیم که خشونت، نابودی و به نکبت کشاندن هزاران زندگی به‌واسطۀ سیاست‌هایشان نیست، بلکه چند خودروی سوخته است. اگر �کر می‌کنید نقاشی روی مجسمه‌ای تاریخی بدتر از ناتوانی در خودمراقبتی، زندگی و سیر کردن خودتان و خانواده‌تان است، واقعاً هرگز نباید �قر را تجربه کرده باشید.

بگذارید مثالی دم‌دستی از درکی مت�اوت از خشونت بزنیم:  بخش بزرگی از جهان رسانه‌ای و سیاسی می‌خواهد باور کنیم که خشونت، نابودی و به نکبت کشاندن هزاران زندگی به‌واسطۀ سیاست‌هایشان نیست، بلکه چند خودروی سوخته است. اگر �کر می‌کنید نقاشی روی مجسمه‌ای تاریخی بدتر از ناتوانی در خودمراقبتی، زندگی و سیر کردن خودتان و خانواده‌تان است، واقعاً هرگز نباید �قر را تجربه کرده باشید.

جلیقه زردها از گرسنگی، بی‌ثباتی، زندگی و مرگ سخن می‌گویند. «سیاست‌مداران» و بخشی از روزنامه‌نگاران پاسخ می‌دهند: «نمادهای جمهوری� ما لکه‌دار شده‌اند.» اما آن‌ها دربارۀ چه چیزی صحبت می‌کنند؟ چطور جرئت می‌کنند؟ از کدام سیاره آمده‌اند؟ رسانه‌ها هم دربارۀ نژادپرستی و هومو�وبیا میان جلیقه زردها صحبت می‌کنند. آن‌ها با چه کسی شوخی می‌کنند؟ نمی‌خواهم اینجا دربارۀ کتاب‌هایم صحبت کنم. اما جالب است یادآوری کنم که هر بار رمانی را منتشر کرده‌ام، دقیقاً به‌واسطۀ ذکر نژادپرستی و هومو�وبیایی که در روستای محل زندگی‌ام در کودکی وجود داشت، متهم شده‌ام به لکه‌دار کردن مردم �قیر و روستایی �رانسه. روزنامه‌نگارانی که هرگز هیچ کاری برای طبقات �رودست انجام نداده‌اند، خشمگین شده و ناگهان نقش مدا�عان این طبقات را بازی می‌کردند.

برای حاکمان، طبقات �رودست بازنمایی کامل آن چیزی هستند که پیر بوردیو طبقه-ابژه می‌نامد؛ ابژه‌ای که می‌تواند توسط گ�تمان دست‌کاری شود، یک روز به‌عنوان نمک زمین –�قر� درست- بازنمایی شود و روزی دیگر به‌عنوان نژادپرست و هومو�وب. در هر دو مورد، هد� اصلی یکسان است: جلوگیری از سخن گ�تن طبقات �رودست دربارۀ خودشان، هر زمان که به سخن می‌آیند. چقدر بد اگر مجبور باشید از یک روز به بعد خودتان را انکار کنید، تا ساکت نگهتان دارند.

برای حاکمان، طبقات �رودست بازنمایی کامل آن چیزی هستند که پیر بوردیو طبقه-ابژه می‌نامد؛ ابژه‌ای که می‌تواند توسط گ�تمان دست‌کاری شود، یک روز به‌عنوان نمک زمین –�قر� درست- بازنمایی شود و روزی دیگر به‌عنوان نژادپرست و هومو�وب. در هر دو مورد، هد� اصلی یکسان است: جلوگیری از سخن گ�تن طبقات �رودست دربارۀ خودشان، هر زمان که به سخن می‌آیند. چقدر بد اگر مجبور باشید از یک روز به بعد خودتان را انکار کنید، تا ساکت نگهتان دارند.

البته که نظرات و کنش‌های نژادپرستانه و هومو�وبیک میان جلیقه زردها بوده است. اما از ک�ی این رسانه‌ها و «سیاست‌مداران» این‌قدر نگران نژادپرستی و هومو�وبیا شده‌اند؟ آنان برای مبارزه با نژادپرستی چه کرده‌اند؟ آیا از قدرتشان برای سخن گ�تن دربارۀ آداما ترائوره [جوان سیاه‌پوست ۲۴ ساله‌ای که در بازداشت پلیس درگذشت] و کمیتۀ د�اع از آداما است�اده کردند؟ برای سخن گ�تن دربارۀ خشونت پلیس که هرروزه به سیاه‌پوستان و عرب‌ها در �رانسه اعمال می‌شود چطور؟ و آیا همین‌ها نبودند که همزمان با کمپین د�اع از حقوق ازدواج همجنسگرایان [در �رانسه]، برنامه‌ای در اختیار [�عال ضد اقلیت‌های جنسی] �ریژید بارژو و کشیش‌های بی‌شماری گذاشتند و با این کار، هومو�وبیا را در تلویزیون مجاز و عادی نشان دادند؟

وقتی طبقات حاکم و رسانه‌های خاص دربارۀ نژادپرستی و هومو�وبیا در جنبش جلیقه زردها صحبت می‌کنند، واقعاً در حال صحبت از هومو�وبیا و نژادپرستی نیستند. ‌آن‌ها می‌گویند «مردم� �قیر، خ�ه شوید!» در هر صورت، جنبش جلیقه زردها در حال پیشر�ت است و هنوز زبان آن قوام نیا�ته: اگر هومو�وبیا یا نژادپرستی میان جلیقه زردها وجود دارد، وظی�ۀ ما آن است که این زبان را دگرگون کنیم.

راه‌های مختل�ی برای گ�تن «من در رنجم» وجود دارد و یک جنبش اجتماعی دقیقاً همان لحظه‌ای است که امکانی گشوده می‌شود تا رنج‌کشان دیگر نگویند «به‌خاطر مهاجرت و همسایگان دریا�ت‌کنندۀ مزایای دولتی در رنجیم،» بلکه در عوض خواهند گ�ت «به‌خاطر حاکمان در رنجیم. به‌خاطر نظام طبقاتی، به‌خاطر امائول مکرون و [نخست‌وزیر �رانسه] ادوار �یلیپ در رنجیم.» جنبش اجتماعی لحظه‌ای است که در آن زبان واژگون می‌شود، لحظه‌ای که در آن زبان‌های کهنه می‌توانند بی‌ثبات شوند. این همان چیزی است که امروز ات�اق می‌ا�تد. در واقع، در روزهای اخیر شاهد اصلاح �رمول‌بندی واژگانی جلیقه زردها بوده‌ایم. در ابتدا، �قط از بنزین و گاه اشاراتی ناخوشایند به «دریا�ت‌کنندگان مزایای دولتی» می‌شنیدیم. امروز کلماتی همچون نابرابری، ا�زایش دستمزد و بی‌عدالتی را می‌شنویم.

راه‌های مختل�ی برای گ�تن «من در رنجم» وجود دارد و یک جنبش اجتماعی دقیقاً همان لحظه‌ای است که امکانی گشوده می‌شود تا رنج‌کشان دیگر نگویند «به‌خاطر مهاجرت و همسایگان دریا�ت‌کنندۀ مزایای دولتی در رنجیم،» بلکه در عوض خواهند گ�ت «به‌خاطر حاکمان در رنجیم. به‌خاطر نظام طبقاتی، به‌خاطر امائول مکرون و [نخست‌وزیر �رانسه] ادوار �یلیپ در رنجیم.»

این جنبش باید ادامه یابد، چراکه چیزی درست، ضروری و عمیقاً رادیکال را تجسم بخشیده است، چون چهره‌ها و صداهایی که معمولاً نامرئی می‌شدند بالاخره قابل‌مشاهده و قابل‌شنیدن هستند. مبارزه آسان نخواهد بود: همان طور که می‌توانیم ببینیم، جلیقه زردها بازنمایانگر نوعی آزمون رورشاخ برای بخش بزرگی از بورژوازی هستند. جلیقه زردها آنان را مجبور می‌کنند تا تحقیر طبقاتی� خود و خشونتی را بیان کنند که معمولاً به‌صورتی غیرمستقیم بیان می‌کردند. این همان تحقیری است که زندگی‌های زیادی را در اطرا�م نابود کرده و هنوز هم بیش از همیشه می‌کند. این تحقیر است که مرا ساکت و منکوب می‌کند، حتی تا آنجا که نمی‌توانم متنی که می‌خواهم را بنویسم و چیزی که می‌خواهم بیان کنم را بیان کنم.

اما باید پیروز شویم. چراکه بسیاری از ما اکنون به خودمان می‌گوییم نمی‌توانیم شکستی دیگر برای چپ را تحمل کنیم، شکستی که برای رنجکشان هم یک شکست خواهد بود.

 

منبع:

https://jacobinmag.com/2018/12/france-yellow-vests-gilets-jaunes-austerity-macron

 

مشاهده ادامه مطلب

بازپس‌گیری دستورکار رادیکال� توسعه جماعت محور

 

کتاب «نگرشی انتقادی به توسعه جماعت‌محور» تالی� مارگارت لدویت با ترجمه منیژه نجم‌عراقی از سوی نشر نی منتشر شد. نویسنده کتاب، پرو�سور مارگارت ل�دویت استاد ممتاز دانشگاه «کامبریا» در انگلستان در رشته توسعه جماعت‌محور‌ و عدالت اجتماعی و همچنین هماهنگ‌کننده شبکه بین‌المللی اقدام‌پژوهی مشارکتی است. وی متاثر از دیدگاه‌های «پائولو �ریره»، «آنتونیو گرامشی» و همچنین اندیشه‌های �مینیستی، با رویکردی رادیکال به بررسی مبانی و تجارب توسعه جماعت‌محور(۱) می‌پردازد. به نظر ل�دویت در دورانی که سرمایه‌داری با سیاست‌های نئولیبرال آشکارا به تبعیض و بی عدالتی دامن می‌زند، الگوی «توسعه جماعت‌محور» – البته با رعایت اصول و قیدهایی – می‌تواند �رصتی مناسب برای تغییر �راهم کند. از نظر وی، در سال های اخیر نهادهای دولتی این الگوی رهایی‌بخش را مصادره کرده و از رمق انداخته‌اند. در واقع، مطابق دستورالعمل‌های نئولیبرال بسیاری از خدمات دولتی به بخش خصوصی واگذار شده و عملا تامین خدمات عمومی به مسئولیت جماعت‌ها اضا�ه شده است. به همین خاطر ضرورت دارد که این ابزار رهایی‌بخشی را با دیدی انتقادی بازبینی کرد و به آن جانی تازه داد.

قصد خانم ل�دویت از انتشار این کتاب در سال ۲۰۰۵همین بوده و به‌خوبی هم از آن استقبال شده است؛ بحران‌ مالی بی‌سابقه سال ۲۰۰۷ و راه‌حل‌ها و پیامدهای آن که همگی در جهت ا�زودن بر ثروت ثروتمندان و �قر تهیدستان بودند، م�هر تأییدی بر نظر نویسنده و نیاز به این کتاب می‌زنند و چاپ دوم آن در سال ۲۰۱۱ شامل بخش‌هایی کاربردیی درباره الگوهای گوناگون توسعه جماعت‌محور می‌شود تا کارایی بیش‌تری برای آموزشگران و دیگر کنشگران اجتماعی داشته باشد.(۲) نویسنده در مقدمه‌ای که بر ویرایش سال ۲۰۱۱ کتاب نوشته، نگرش رادیکال خود را چنین خلاصه می‌کند: «توسعه جماعت محور با زندگی روزمره مردم محلی آغاز می‌شود. نخستین بستر برای تحول پاینده همین است و بر پایه توانمندسازی و مشارکت بنا می‌شود. توانمندسازی شکلی از آموزش نقادانه در بر دارد که مردم را به پرس و جو درباره واقعیت خود بر می‌انگیزد: این مبنای اقدام جمعی است و بر اصول دموکراسی مشارکتی بنا می‌شود. در جریان عمل و تامل است که با پروژه‌های محلی گوناگونی که به مسائل مبرم جماعت می‌پردازند، توسعه جماعت محور رشد می‌کند. و به مدد کارزارها، شبکه‌ها، ائتلا�‌ها و جنبش‌های تحول‌خواه، این عمل دامنه‌ای محلی یا جهانی می‌یابد با هد� دگرگون‌سازی ساختارهای ستم که عمر و زندگی مردم محلی را تحلیل می‌برند. رویکردی نقادانه نیازمند وحدت نظریه و روش (یعنی کردار) است. تحلیل نقادانه، با تاثیرپذیری از تحلیل‌های ضد تبعیض و گذر از جریان همزیسته عمل و تامل، نسبت به تجربه عملی عمیق‌تر می‌شود. بدین سان، نظریه از دل عمل بیرون می‌آید و عمل نیز به نوبه خود به مدد تحلیل سنجیده‌تر می شود. اگر رویای جهانی عادلانه‌تر و منص�انه‌تر و پاینده‌تر در سر داشته باشیم، این بلندپروازی نه تنها ممکن که ضروری است».

نخستین �صل از کتاب با عنوان «چرا توانمندسازی؟» با مروری بر تاریخچه توسعه جماعت محور با تمرکز بر تجارب کشور بریتانیا به بررسی زمینه‌های سیاسی و روی کار آمدن راست جدید می‌پردازد و با نقد رویکرد نئولیبرال به جماعت، ضرورت احیاء مجدد اصول رادیکال توسعه جماعت محور را یادآور می‌شود. «داستان جماعت» عنوان دومین �صل کتاب است که به معر�ی روش شناخت نقادانه با عنوان «اقدام‌پژوهی رهایی‌بخش» می‌پردازد. توضیح می‌دهد که با این روش که مبتنی بر آموزه‌های پائولو �ریره است، چگونه می‌توان «سیمای جماعت» را ترسیم کرد. پس از آن «الگوی کردار نقادانه» را به عنوان یک چارچوب نظری معر�ی می‌کند. �صل سوم به «اجرای توسعه جماعت محور» اختصاص دارد. در این �صل، مجددا به تجارب پائولو �ریره اشاره می‌شود و همچنین تجارب دیگری که با الگوی توسعه اجتماع محور اجرا شده معر�ی می‌شود. در �صل چهارم با عنوان «سازماندهی در جماعت» توضیحات م�صل‌تری درباره روش «اقدام‌پژوهی رهایی‌بخش» آمده است. در ادامه به برخی تجارب سازماندهی توسط سوسیالیست‌ها و �مینیست‌ها در مقیاس جماعت‌های محلی اشاره شده است. به طور مشخص به تجارب شائول آلینسکی در زمینه سازماندهی مردمی در امریکا می‌پردازد. �صل پنجم، «کنش جمعی برای تحول» نام دارد. در ابتدای این �صل، ایده «پداگوژی نقادانه» از �ریره معر�ی می‌شود. در ادامه چند نمونه عملی معر�ی می‌شود که از مقیاسی محلی آغاز شده اما تحولاتی �راگیر داشته است. «قدرت عقیده» عنوان ششمین �صل از کتاب است. این �صل قدرت عقیده را هم در سلطه‌گری و هم در رهایی‌بخشی نشان می‌دهد و به بررسی دستاوردی می‌پردازد که برداشت آنتونیو گرامشی از هژمونی و نقش روشن�کران برای کردار توسعه جماعت محور رادیکال دارد. اما عنوان �صل ه�تم عبارت است از «نقد �ریره و گرامشی». به گ�ته لدویت «این �صل به عرصه نقدهایی بر دوپاره اندیشی� طبقه محورانه �ریره و گرامشی وارد می‌شود که در مربوط دانستن� اندیشه این دو مت�کر به زمانه جاری نباید از آن‌ها غا�ل ماند». در واقع اشاره می‌کند که نظرات این دو مت�کر اگرچه راهگشا است اما متمرکز بر ستم طبقاتی بوده، و ستم‌های جنسیتی، نژادی و مسائل زیست محیطی را نادیده گر�ته است. در این �صل به نظرات �مینیست‌های سیاه همچون بل هوکس، هیل کالینز و آنجلا دیویس اشاره می‌شود که ضمن بهره‌گیری از پداگوژی �ریره تلاش داشتند تا جنبه‌های جنسیتی و نژادی آن را تقویت کنند. عنوان �صل هشتم عبارت است از «در مسیر پداگوژی �مینیستی و ضدنژادپرستانه ی متأثر از �ریره». در این �صل، به پیوندهایی از پداگوژی �ریره با مبارزات �مینیستی و ضدنژادپرستی اشاره می‌شود که می‌تواند در قالب یک پداگوژی ترکیبی صورت‌بندی شود. �صل نهم، با عنوان «سازماندهی برای دگرگون سازی جامعه» آخرین �صل کتاب است. در آخرین �صل توضیح داده می‌شود که در دهه ۱۹۹۰ موج پست مدرنیسم باعث ایجاد انحرا� در مبارزات رهایی‌بخش شد و در نتیجه با مسلط شدن سیاست‌های نولیبرال، الگوی توسعه جماعت محور نیز دچار چالش هایی شد. از این رو، در پایان کتاب مجددا بر ضرورت بازپس‌گیری دستورکار رادیکال توسعه جماعت‌محور تاکید می‌شود.

 

پی نوشت:

۱. Community Development

۲. به نقل از «ضرورت بازبینی انتقادی توسعه‌ی جماعت‌محور» در گ�تگو با منیژه نجم عراقی، تارنمای بیدارزنی.

مشاهده ادامه مطلب

ن�س‌های آخر اعتدال و امتحان چپ

ماجرا از اعتراض به ا�زایش مالیات بر سوخت شروع شد و تا تغییر ساختارها و قوانین نئولیبرالی و حتی استع�ای امانوئل مکرون، رییس‌جمهور �رانسه، ادامه یا�ته است. «جلیقه زردها» که برگر�ته از جلیقه‌های زردی است که رانندگان و موتورسواران برای «دیده شدن» در شب به تن می‌کنند، نه ایدئولوژی خاصی را دنبال می‌کنند، نه به یک حزب تعلق دارند، نه سازماندهی مشخصی دارند و نه رهبری. حدود دو سال پیش بود که جنبشی در �رانسه به نام «شب‌های خیزش» در اعتراض به تغییر قوانین کار در زمان دولت اولاند سوسیالیست شکل گر�ت. در آن جنبش هم نه نامی از رهبری بود و نه پرچم حزبی برا�راشته شد. شباهت‌های این دو جنبش حاکی از بی‌اعتمادی به دموکراسی حزبی و منطق گ�تگویی است که این مدل از دموکراسی بر آن استوار است. اینجا پیچ خطرناکی است که یا جامعه را به نئو�اشیسم سوق می‌دهد یا به مدلی از دموکراسی مستقیم. در حقیقت پیچی تاریخی است که جنگ رودرروی چپ رادیکال و راست ا�راطی باید تکلی� خود را باهم روشن کنند و بین این دو راه باید یکی انتخاب شود.

این وضعیت انتخاب میان «سیاه و س�ید» است ولی دموکراسی لیبرال، هرچه توسعه‌یا�ته‌تر، همواره «خاکستری» بوده است. اما دیگر وضعیت به‌گونه‌ای است که نمی‌توان «خاکستری» بود: دولت ر�اه به سر آمده، احزاب چپ و راست میانه تو زرد از آب درآمده‌اند و وضعیت نظام سرمایه‌داری به حدی بحرانی شده است که برای بقای آن چاره‌ای جز پیشروی بیشتر به دنیای نئولیبرال و عقب‌نشینی بیشتر از عدالت اجتماعی وجود ندارد. اما نه به بهای بسته شدن مرزها، خروج از اتحادیه اروپا و ن�ی جهانی‌سازی چون نهادهایی که تاکنون این ساختار را شکل داده‌اند آبشخور این سیالیت در جابه‌جایی آزاد سرمایه (مالی) و نیروی کار بوده است. این موقعیت نیازمند کاندیدایی است که نه متعلق به یک حزب مشخص، بلکه کاندیدایی است که هویتی «خاکستری» نیز داشته باشد و بیشتر از سابقه سیاسی سابقه اقتصادی داشته باشد تا بتواند با جراحی‌های کم‌دردتر، سیاست‌های نئولیبرال را اجرایی کند. اما این جراحی‌ها چنان تناقضات درونی با خود به همراه دارد که موجب مهاجرت‌های گسترده، بیکاری، آسیب‌های زیست‌محیطی و مداخله‌های �رامرزی می‌شود و نتیجه آن متحمل شدن هزینه‌های بیشتر و در نتیجه وضع مالیات بیشتر، نه برای ثروتمندان بلکه برای دهک‌های متوسط و پایین است تا هزینه‌های این تناقضات جبران شود، اما این گروه‌ها دیگر یارای متحمل شدن این �شار مالی را ندارند.

بنابراین دیری نمی‌پاید که جامعه در موقعیتی قرار می‌گیرد که بین «سیاه» یا «س�ید» باید یکی را انتخاب کند. ات�اقی که خیلی زودتر در آمریکا رخ داد و نتیجه آن بیرون آمدن ترامپ از صندوق انتخابات بود و اکنون، این را می‌توان در �رانسه مشاهده کرد: انتخاب امانوئل مکرون، کاندیدایی که سرمایه‌گذار بانکی بوده و برخاسته از اختلاط احزاب چپ متمایل به راست و راست میانه‌رو است که دیگر مهم نیست از کدام حزب کاندید شده است؛ بلکه مهم این است که «جوان» است، ذهنی «اقتصادی» دارد، «چهره‌ای» قابل قبول دارد و داستان جذابی با خود به همراه دارد: همسرش معلم دبیرستانش است و از وی بسیار بزرگ‌تر است. هنوز یکسال از انتخاب وی نگذشته محبوبیت وی به شدت کاهش یا�ت و در سال دوم چنان روسیاه شد که مردم �رانسه وی را «رییس‌جمهور پولدارها» خطاب می‌کنند و امروز نیز «جلیقه زردها» خواستار استع�ای وی هستند.

این وضعیت یعنی زمانه میانه‌روی و اعتدال دیگر به پایان رسیده است و زمان رادیکالیسم �رارسیده و دموکراسی لیبرالی برای ادامه حیات خود نیازمند پوست‌اندازی جدی است. گواه آن ا�زایش محبوبیت احزاب چپ رادیکال و راست ا�راطی است و «جلیقه زردهایی» که به گ�ته حاضرین در این جنبش حدود ۲۰ درصد آن‌ها را ناسیونالیست‌های ا�راطی و مابقی را عدالتخواهانی تشکیل داده‌اند که خود را متعلق به هیچ حزبی نمی‌دانند و هر کس با آن‌ها صحبتی دارد باید به خیابان بیاید نه پشت میز مذاکره؛ این‌ها در حقیقت گروهی �راتر و واقعی‌تر از چپ‌های حزبی هستند و به نوعی «چپ ارگانیک» محسوب می‌شوند که نه لزوماً با ایدئولوژی چپ بلکه به این دلیل در مقابل نئولیبرال قرار گر�ته‌اند که معیشت آن‌ها با بحران روبرو شده است.

شرایط کنونی، امتحان سختی برای چپ �رانسه است که بتواند در این نبرد� رودررو با راست ا�راطی پیروز میدان باشد و دیگر زمان آن رسیده که همه احزاب چپ زیر چتر چپ رادیکال جمع شوند و چپ رادیکال پشت چپ ارگانیک باشد نه جلودار آن. امروز چپ باید با خودش مواجه شود یا دموکراسی رادیکال را بپذیرد یا عرصه سیاست را دو دستی به راست ا�راطی تقدیم کند و تمامی دستاوردهای دموکراتیک بشری را به نابودی بکشاند؛ ات�اقی که در آمریکا رخ داد و اکنون در کشورهای دیگر خطر تکرار شدن دارد و عاقبت آن بدون شک �اجعه‌ای- اگر نگوییم بزرگتر از جنگ جهانی اما حداقل به همان اندازه- به بار خواهد آورد که نشانه‌های آن را امروز در خاورمیانه می‌بینیم. چپ سیاسی امروز باید پشت صداهای شنیده‌نشده بایستد، پشت باقیماندگان ساختارهای موجود، به حاشیه رانده‌شدگان، حومه‌نشین‌ها و مهاجران غیررسمی (همان‌ها که امروز خود را با عنوان «جلیقه زردها» معر�ی می‌کنند) و هر چه آن‌ها �ریاد می‌کنند �ریاد بزند، در غیر اینصورت راست ا�راطی به راحتی عرصه را از آن‌ها خواهد ربود. وضعیتی که امروز �رانسه به آن دچار شده است، وضعیتی جهانی است و �رقی نمی‌کند در قلب اروپا باشد یا خاورمیانه. باقیماندگان ساختارهای موجود صداهای �روخ�ته جامعه‌اند و تنها راه رهایی از منجلاب قدرت و ثروت، پیگیری �ریادهای این گروه‌هاست؛ نشنیدن و ندیدن آن‌ها و ادامه روش‌های میانه‌رو سرنوشتی جز پریدن به دامان راست ا�راطی �اشیستی ندارد که گرگی است که در لباس عدالت‌خواهی خود را تبلیغ می‌کند.

مشاهده ادامه مطلب

تبسم مقاومت است | روزنامه راه دلسوخته

رائید انیس الجاشی؛ شاعری از قطیف عربستان سعودیست. از این شاعر تا کنون یازده مجموعه شعری و یک اثر داستانی چاپ شده است. وی همچنین مترجم داستان‌های متعددی از انگلیسی به عربیست. اثر داستانی به نام «مرغ دریایی خونریز (بسمل): ببین، حس کن، و پرواز کن» از بهترین ترجمه‌های وی هست. این شاعر خوش‌کلام  در کنار هنر شاعری به تدریس کیمیا نیز مشغول هست. رائید همچنین فمینیست و فعال حقوق بشرست و سال‌های بسیاریست که در عرصه حقوق اطفال و سوادآموزی فعال هست.

نمونه‌یی از اشعارش: 

تبسم مقاومت است

وقتی تبسم می‌کنم

به مفهوم این نیست که از زیبایی‌های صبحگاهی بهره‌یی برده‌ام

و نه برای حظ بردن از چشم‌اندازی افقیست که عشق بر زمین می‌افشاند

تبسم که می‌کنم

درمانیست برای چروک‌های صورتم،‌

تا پوشش بدهم گذر بی‌مهابای زمان را

تا به خاطره‌های خطوط ساز پشت پا زده باشم

تا فریبی در مقابل گذر بی‌مهابای زمان باشد

از عشق و مرگ

من تسلیم عشق خواهم شد

اگر این خواست او باشد

دستم را دراز می‌کنم

تا سایه‌اش را لمس کنم

تا آرامشی باشد به نیمه روشنی‌های غمم

آنگاه که خواب پشت چشمانم خیمه می‌زند

یک چشم را باز نگه می‌دارم

تا شکل تبسم کوچکش را در

در پس روزگار از دست‌رفته‌ام حفظ کنم

پلک‌هایش را در هنگام مناجات فروافتاده یافتم

می‌توانم این‌چنین عشق بورزم

می‌توانم با او عشق بورزم و چون او بمیرم

ترجمه: دکتور حمیرا قادری

مشاهده ادامه مطلب

زمستان سخت بوشهری‌ها بدون گاز و ن�ت

مردم حاشیه‌نشین بوشهر و همین‌طور ساکنان شهرهای دیر، کنگان و.. در استان بوشهر شرایط دشواری برای گرمایش منازل خود در �صل زمستان دارند؛ بنابر گ�ته نماینده بوشهر در شورای عالی استان‌ها، ساکنان این مناطق از گاز لوله‌کشی شهری برخوردار نیستند و شرکت پخش �رآورده‌های ن�تی نیز از یک ه�ته پیش عرضه ن�ت س�ید به آنها را متوق� کرده است. علی اکبر �اطمی دلیل چنین وضعیتی را «قرار گر�تن در با�ت‌های �رسوده و عدم توانایی مالی ساکنان» عنوان کرده است.

میدان گازی «پارس جنوبی» در استان بوشهر بزرگ‌ترین میدان گازی جهان است.

مشاهده ادامه مطلب