نشست‌های امنیتی مشترک و محاسبۀ معکوس پاکستان

نشست امنیتی مشترک میان افغانستان و کشورهای آسیای میانه و فرماندهی عمومی «حمایت قاطع» دوشنبه ۲۳ دلو در کابل برگزار شد. این نشست که در سطح لوی‌درستیزان افغانستان، کشورهای آسیای میانه بر گزار شده، صبح روز سه‌شنبه ۲۴ دلو جنرال قمر جاوید باجوه‌ لوی‌درستیز پاکستان نیز برای اشتراک در این نشست به کابل رسید.

این نشست از سوی فرماندهی نیروی هوایی امریکا در افغانستان برگزار شده و هدف آن مبارزه با هراس‌افگنی و مواد مخدر خوانده شده است.

لوی‌درستیز پاکستان در حالی در یک نشست مشترک امنیتی در کابل اشتراک می‌کند که فشار‌های جهانی علیه پاکستان افزایش یافته و تلاش‌های منطقه‌یی برای مهار و مبارزه علیه تروریسم یک‌دست می‌شود.

همین دو روز پیش بود که پس از فشار‌های مضاعف از سوی ایالات متحده امریکا بر پاکستان مبنی بر حمایت این کشور از تروریزم و افراطیت، کتاب «ریاست اس» توسط یک نویسنده امریکایی منتشر و همگانی شد. در این کتاب که رویدادهای جنگ امریکا در افغانستان از سال ۲۰۰۱ تا سال ۲۰۱۶ مورد بررسی قرار گرفته، نشان می‌دهد که در طول جنگ امریکا در افغانستان، پاکستان به‌خصوص مقام‌های نظامی و امنیتی این کشور به صورت گسترده از افراط گرایی و تروریزم در افغانستان در مقابل امریکا حمایت کرده‌اند.

حمایت پاکستان از طالبان و افراط گرایی به حدی بوده است که مقام‌های امنیتی امریکا فکر می‌کردند سران نظامی و امنیتی پاکستان خود به دام افراط گرایی اسلامی گیر افتاده اند.

از سوی دیگر با توجه به تلاش‌های اخیر مقام‌های ارشد حکومت افغانستان یک همدستی جدید برای مهار و مبارزه با تروریزم میان افغانستان و کشور‌های هم‌مرز آسیای میانه با افغانستان نیز به میان آمده است که می‌تواند خود فشار جدیدی علیه تروریزم و حامیان آنان باشد.

نکته جالب این‌جاست که در این برنامه مشترک افغانستان با کشور‌های آسیای میانه، پای نیروی‌های امریکایی و حمایت قاطع نیز کشانیده شده است. چیزی که از اهمیت خاص برای مبارزه با تروریزم برخوردار است.

در پی اشتراک حنیف اتمر، مشاور امنیت ملی افغانستان در نخستین نشست کمیسیون مشترک امنیتی افغانستان با کشور‌های آسیای میانه و دید‌وبازدید وی با مقام‌های امنیتی و سیاسی برخی از این کشورها، رییس‌جمهور غنی نیز دیداری با لوی‌درستیزان اوزبیکستان و قزاقستان در کابل داشته است.

چنانکه تروریزم یک پدیده فرهنگی-منطقه‌یی و بین المللی تعریف می‌شود، مبارزه با این پدیده نیز مستلزم تلاش‌های منطقه‌یی-‌جهانی  و هم‌آهنگی منطقه‌یی-‌جهانی است.

اکنون به استثنای پاکستان این هماهنگی و تلاش منطقه‌یی-‌جهانی در محور مبارزه افغانستان علیه تروریزم و افراطیت میان افغانستان، کشور‌های آسیای میانه و نیروی امریکایی در افغانستان در حال شکل گرفتن است و این امر برای مردم ما و منطقه ما حایز اهمیت است.

اشتراک پاکستان در نشست امنیتی کابل شاید از سر ناگزیری و یا از روی فریب و خدعه باشد ولی واقعیت این است که اکنون افکار عمومی در جهان به طور قاطع به این باور و درک رسیده‌اند که علت دوام و گسترش تروریزم در منطقه به علت حمایت‌ سازمان‌های نظامی و امنیتی دولت پاکستان است.

با این همه، تلاش‌های اخیر حکومت افغانستان با مساعی جدی سیاسی و نظامی امریکا در جهت مبارزه با تروریزم و ایجاد هماهنگی میان افغانستان و کشور‌های آسیای میانه به این منظور امیدوارکننده و قابل وصف است.

بهبود وانکشافی که در یک سال‌ونیم اخیر در بحث مبارزه با تروریزم در سطح منطقه و جهان در محور افغانستان به میان آمده است، این امید را دوباره زنده می‌کند که صلح و ثبات در کشور ما دست‌یافتنی است و از این رهگذر ثبات و امنیت در منطقه نیز تقویت خواهد شد.

اما دیده شود که این همه فشار‌های سیاسی و مالی جهان و منطقه، پاکستان را متقاعد به همکاری صادقانه می‌کند یا اینکه پاکستان همچنان بر حمایت از تروریزم و افراطیت اصرار خواهد کرد؟

تحلیل‌گران به این باروند که پاکستان با اصرار بیش از حد در حمایت از تروریزم و افراط‌گرایی در برابر افکار عمومی جهان محاسبه معکوس کرده است. در حالی‌که اگر از هم اکنون دست از حمایت طالبان و افراط‌گرایی بردارد، می‌تواند از انزوای سیاسی خود را رهانیده و منافع بزرگتری را به شمول ثبات و امنیت در پاکستان نصیب خود کند.